Botontkalking

Bij botontkalking (ook wel osteoporose genoemd) is de dichtheid van de botten zeer laag. De botten worden breekbaarder en als je valt, is de kans dat je een bot breekt groter.

Algemeen | Klachten bij botontkalking | Behandeling van botontkalking | Oorzaken van botontkalking | Tips & vragen

Algemeen

Botaanmaak en -afbraak

Botontkalking ontstaat langzaam. Ondanks dat de hoeveelheid bot in ons lichaam elke dag groeit en elke dag wordt afgebroken, is die groei en afbraak niet stabiel. Voor ons dertigste groeit er meer botweefsel dan er wordt afgebroken. Na ons dertigste wordt er meer botweefsel afgebroken dan er wordt opgebouwd. De botdichtheid neemt dan af. Hoewel er dus nog steeds nieuw bot bijkomt, gaat de afbraak sneller. Botontkalking komt voor bij mensen boven de 55 jaar. Dit komt doordat het proces van botafbraak bij vrouwen in de overgang nóg sneller gaat.

Botafbraak in de overgang

Gezonde botten bevatten bloedvaten, zenuwen en een onderhoudssysteem dat zorgt voor nieuw bot of reparatie van het bot. De botopbouw wordt voor een groot deel geregeld door het vrouwelijke hormoon oestrogeen. Als in de overgang de hoeveelheid oestrogeen daalt, worden bij vrouwen de botten niet goed gerepareerd en vernieuwd. Om die reden verliezen de botten van vrouwen in de overgang in een snel tempo hun massa.

Klachten bij botontkalking

Het proces van botontkalking verloopt ongemerkt; het geeft op zich geen klachten. Wel heb je een grotere kans op botbreuken (vooral van pols en heup). Ook kan een ruggenwervel inzakken of breken, waardoor je kleiner wordt of gekromd gaat lopen. Dit kan soms rugpijn geven. Hoe brozer de botten zijn, hoe groter die kans is dat je een botbreuk krijgt. Op een gegeven moment kunnen botten zelfs spontaan breken bij het tillen van iets zwaars.

Alleen een arts kan de diagnose van botontkalking stellen via een botdichtheidsmeting.

Behandeling van botontkalking

Aan ‘ouder worden’ is weinig te doen, maar aan andere factoren, zoals voeding en beweging, kun je gelukkig wel iets doen.

  • Zorg voor veel lichaamsbeweging. Sporten als tennis, badminton en joggen zijn goed voor de botten. Maar ook wandelen, touwtjespringen en de trap op- en aflopen zijn prima.
  • Dagelijks tijd buiten doorbrengen, als het even kan met blote armen, zorgt ervoor dat er vitamine D in je huid gevormd wordt.
  • Zorg voor voldoende kalk in de voeding. Eet geregeld zuivelproducten en groente met veel calcium.
  • Groente en fruit leveren ook magnesium. Dit mineraal is belangrijk voor het behouden van kalk.
  • Wees matig met vlees; vlees bevat relatief veel fosfaat en weinig calcium. Als je te veel fosfaten binnenkrijgt, plas je ze weer uit. Hierbij gaat echter ook calcium verloren.

Oorzaken van botontkalking

Botontkalking is een natuurlijk verschijnsel dat iedereen op een bepaald moment in zijn leven zal meemaken. Bij jonge mensen wordt bot sneller aangemaakt dan het afgebroken wordt. Rond het dertigste levensjaar draait dit zich om; er wordt nu meer bot afgebroken dan er aangemaakt wordt. Bij vrouwen in de overgang zorgt de afname van oestrogeen voor een versnelling van de botafbraak.

Andere factoren

Botontkalking kan ook veroorzaakt of versneld worden door:

  • Voedingstekorten (te weinig voeding, zoals bij bijv. anorexia, of onvolwaardige voeding)
  • Weinig blootstelling aan zonlicht
  • Alcoholisme of drugsgebruik
  • Langdurig op bed liggen, waardoor je niet genoeg beweging krijgt
  • Laag lichaamsgewicht

Daarnaast kan botontkalking ook erfelijk bepaald zijn.

Tips bij

Artikelen in het dossier

Advertorial

Dagelijks een regelmatige stoelgang

Iedereen heeft zijn eigen ritme, ook wat toiletbezoek betreft. Dat ritueel kan negatief worden verstoord door harde ontlasting, waardoor het alleen maar moeilijker wordt...

De 3 beste oefeningen voor je bekkenbodemspieren

Sterke bekkenbodemspieren voorkomen urineverlies, verbeteren je houding en maken seks zelfs spectaculairder. Reden genoeg dus om ze te trainen! Lees hier drie oefeningen voor...
Eet je lever gezond

Eet je lever gezond