Je poetst braaf iedere dag je tanden, flost en stookt én gaat regelmatig naar de tandarts. Klinkt als het recept voor mooie, gezonde tanden. Maar wist je dat het ook belangrijk is om op je voeding te letten? Wij vroegen tandarts Richard Kohsiek wat er in je mond gebeurt als je eet en drinkt. Tipje van de sluier: het is een goed idee om minder vaak te eten en te drinken.

Wat gebeurt er in onze mond als we eten en drinken?

Richard Kohsiek, tandarts en KNMT-bestuurslid: “De mond houdt van rust, reinheid en regelmaat. Ons speeksel heeft een pH van tussen de 5,5 en 7,5. Ons lichaam probeert die waarde steeds op hetzelfde niveau te houden. Wanneer we wat eten of drinken wordt die balans verstoord. De pH daalt dan meestal omdat de bacteriën in de mond de aanwezige suikers omzetten in zuren. Hoe zuurder ons eten of drinken is, hoe verder de pH daalt. Ons speeksel heeft een half uur tot anderhalf uur nodig om die waarde weer op te krikken naar het basisniveau. Elke keer als je eet of drinkt, wordt het glazuur dus aangetast. De zuren zorgen ervoor dat het glazuur een beetje oplost, het speeksel zorgt ervoor dat het glazuur zich weer herstelt. Die wisselwerking is normaal, maar moet niet te vaak voorkomen.”

Waarom is het beter om niet meer dan zeven eetmomenten per dag te hebben?

“Als je om acht uur in de ochtend ontbijt met jus d’orange, duurt het tot ongeveer half tien voordat het speeksel in je mond weer neutraal is. Vervolgens drink je koffie, lunch je en drink je nog eens een kopje thee met een koekje. Je speeksel is uiteindelijk tot zes uur ’s avonds bezig om de boel weer onder controle te krijgen. En dan eet je na het eten ook nog iets, waardoor je al snel op zeven eetmomenten zit. Je mond komt dus eigenlijk niet tot rust.”

Is suiker de grootste boosdoener voor je tanden?

“Door de combinatie van zoet en zuur worden je tanden het meest aangetast. Vijftig jaar geleden was suiker de grootste boosdoener, omdat ons glazuur toen nog niet heel sterk was en we niet zo goed poetsten. Ook zat er toen nog geen fluoride in de tandpasta. Door het gebruik van fluoridetandpasta kunnen de tanden en kiezen een suikerbom nog wel handelen, maar bij zuur ligt het anders. Zuur lost het glazuur op en dan gaat het aantasten van je tanden een stuk sneller.”

Is water de enige drank die je tanden niet aantast?

“Het klinkt vreselijk, maar water is inderdaad de enige drank die je tanden niet aantast. Water heeft een pH van 7 en doet helemaal niets verkeerd in een mond. Maar let op: dan moet je er geen komkommer of citroen aan toevoegen. Bij thee valt dit ook wel mee, maar koffie heeft een pH tussen de 5 en de 6,5 en is dus zuur. Frisdranken kun je beter zo veel mogelijk vermijden. In light-dranken zit vaak minder suiker, waardoor de kans op gaatjes kleiner is. Alleen zit in deze dranken net zoveel of soms meer zuur om het net zo lekker te laten smaken.”

Wat kun je zelf doen om je tanden te beschermen?

“Dan kom ik toch weer terug op rust, reinheid en regelmaat. Poets je tanden met fluoridetandpasta als de mond pH-neutraal is, dus voor het ontbijt of een halfuur na het eten en houd eventueel een fluoride-spoelmoment tussendoor in een pH-neutrale mond. Drink altijd water na iets zuurs om zo de pH sneller weer richting neutraal te krijgen. En wil je een flesje vruchtensap leegdrinken of een zak chips naar binnen werken? Geef je mond dan daarna anderhalf uur rust en neem niet telkens opnieuw een hapje of een slokje.”