Heb je in de week voor je menstruatie altijd trek in zoet? Dan moet er eigenlijk een alarmbel gaan rinkelen. Volgens gynaecoloog en orthomoleculair arts Barbara Havenith heeft het eten van suiker grote invloed op je menstruatiecyclus: “Het eerste advies dat ik aan vrouwen geef, is het schrappen van toegevoegde suikers uit hun voedingspatroon.”

Waarom heeft het eten van suiker invloed op je menstruatiecyclus?

Barbara Havenith, gynaecoloog en orthomoleculair arts bij Vrouwenpoli Boxmeer:
“Als je suiker eet, heeft je lichaam insuline nodig om het in de cellen op te nemen. Maar hoe meer insuline je elke dag aanmaakt, hoe ongevoeliger je cellen er juist voor worden. Dat leidt tot de aanmaak van nog meer insuline, waardoor je in een vicieuze cirkel terechtkomt. Door de aanmaak van meer insuline, worden je cellen gevoeliger voor het hormoon oestrogeen en de veranderingen in oestrogeenniveaus. Cellen die gevoelig zijn voor oestrogeen zitten overal in het lichaam. In de baarmoeder, vagina, borsten, maar ook in de hersenen, botten, huid en bloedvaten. Oestrogeen zorgt onder andere voor celdeling in oestrogeengevoelige weefsels. Hoe meer insuline je maakt, hoe meer celdeling in deze weefsels plaatsvindt. Dat kan onder andere zorgen voor een hevigere menstruatie en cyclusstoornissen.”

Is het dan beter om toegevoegde suikers uit je voedingspatroon te schrappen?

“Absoluut. Suiker is iets dat niet thuishoort in onze voeding, net zoals geraffineerde koolhydraten zoals in witmeelproducten. Tienduizenden jaren hebben mensen zonder toegevoegde suikers geleefd. Bij iets dat we niet nodig hebben en alleen toegevoegd wordt voor de lekker, moet je je afvragen of het wel zo goed voor is. Dat betekent niet dat je het nooit moet eten, maar niet dagelijks. Het eerste advies dat ik aan vrouwen geef die komen met menstruele klachten, zoals een hevige menstruatie, pijnlijke borsten, menstruele migraine of PMS, is het schrappen van suiker uit hun voedingspatroon. Vaak zien ze binnen veertien dagen al duidelijke verbeteringen in hoe het met hun lichaam gaat.”

Wel een uitdaging, want in de week voor de menstruatie hebben veel vrouwen juist trek in zoet.

“Ja dat klopt. Aan het eind van je cyclus gaat de aanmaak van oestrogeen omlaag en daarmee ook de aanmaak van serotonine, het gelukshormoon. Vrouwen neigen er naar om dat te compenseren met het eten van suiker. Als je in de week voor je menstruatie trek hebt in zoet, moet er eigenlijk een alarmbel gaan rinkelen. Het laat namelijk zien dat je lichaam uit balans is en dat het op een ongezonde manier probeert te compenseren. Veel vrouwen die insulineresistent zijn, eten extra suiker aan het eind van hun cyclus. Als je insulineresistent bent, reageert je lichaam niet meer goed op insuline. Hierdoor kun je onder andere minder energie hebben, sneller aankomen en een onregelmatige menstruatiecyclus krijgen.”

Hoe herken je insulineresistentie?

“Het is meetbaar. Je kunt de hoeveelheid insuline en glucose in het bloed laten bepalen als je nog nuchter bent. De kans dat je insulineresistent bent, is groot als je de dag niet doorkomt zonder tussendoortjes. Als je een extra boterham, cracker, koekje, snoepje, een reep of een stuk fruit nodig hebt tussen het ontbijt en de lunch of tussen de lunch en het diner, omdat je anders het gevoel hebt dat je omvalt van de honger. Of als bibberig wordt, misselijk, je niet kunt concentreren, een slecht humeur of hoofdpijn krijgt als je niet op tijd eet.”

En hoe kun je dat doorbreken?

“Door je voedingspatroon aan te passen. Je hormoonbalans kan hier sterk door verbeteren. Door suiker te vermijden, wordt die hang naar zoetigheid veel minder. Schrap suiker dus, eet vers, onbewerkt en veel groente. Met veel groente bedoel ik dan ook écht veel groente, meer dan de 250 gram die volgens het Voedingscentrum genoeg is. Veel mensen weten niet dat de stoffen die nodig zijn voor de afbraak van oestrogenen gewoon in groene groentes zitten.”

Wat moet je voor een optimale menstruatiecyclus juist eten?

“Naast heel veel groente, zijn omega-3 vetzuren belangrijk. Deze vetzuren kun je halen uit vette vis en roomboter van een koe die in de wei heeft gestaan. Ze zorgen onder andere voor een vermindering van menstruatiepijn. In tachtig procent van de producten die je in de supermarkt koopt, zitten juist geraffineerde plantaardige oliën. Zoals zonnebloemolie, sojaolie en andere zooi. Helemaal niet gezond. Noch voor je hart en bloedvaten, noch voor de rest van je lichaam.”

En wat is nog meer belangrijk voor een gezonde cyclus?

“Het voorkomen van stress. Hoe meer je van het stresshormonen aanmaakt, hoe makkelijker je insulineresistent wordt en hoe moeilijker oestrogeen wordt afgebroken. Natuurlijk kun je stress niet altijd voorkomen, maar je kunt wel zorgen voor minder cortisolpieken. Dat kun je makkelijk bereiken met mindfulness, yoga en meditatie. Mensen die regelmatig dit soort technieken toepassen, maken minder cortisol aan. Ook door roken, alcohol en koffie neemt het stresshormoon toe. Daarnaast is het belangrijk om hormoonverstorende stoffen te vermijden. Er zitten veel pesticiden, weekmakers, in onder andere conserveermiddelen in verzorgingsproducten en make-up, PET-flessen en in de binnenbekleding van blik.”