Druk bezig met je lijst goede voornemens en een verse bucketlist voor 2016? Stop ermee. Goede voornemens zijn zinloos omdat ze per definitie mislukken. Je eigen brein zal er namelijk alles aan doen om je voornemens te saboteren. In gezondNU 1 leggen we uit waarom al die oprechte goede voornemens mislukken.

Ken je dat? Het gevoel dat je écht een ongezonde gewoonte wilt veranderen, maar toch lukt het niet. Al jaren niet. Je hebt het gevoel dat je een slappeling bent zonder ruggengraat. Waarom is het doorzetten van nieuwe, gezonde gewoontes zo gruwelijk moeilijk? gezondNU-redacteur Gebke Verhoeven probeerde te ontdekken waar het mis gaat. Ze dook samen met gezondheidszorgpsycholoog Martin Appelo in onze grote wens tot veranderen, in de wetenschap dat in januari al die goede voornemens een voor een zullen stranden.

Je brein laat verandering mislukken

Goede voornemens mislukken door je eigen brein, aldus de psycholoog. Of beter gezegd: onze hersenen kennen een ‘oergedeelte’, het zogenaamde reptielenbrein. Hierin zitten reflexen en ingesleten gewoontes opgeslagen. Dit deel van de hersenen stuurt de neocortex aan. De neocortex is een van de nieuwere hersenlagen in ons brein. Hier zit het denken en taal. Het is op deze plek waar plannen en goede voornemens ontstaan.

De neocortex wil afvallen, of stoppen met roken. Maar het reptielenbrein zal die wens aansturen. Als in de neocortex de plannen ontstaan om echt minder te snoepen, zal het oergedeelte hierop reageren met instinct en impulsen. En die instincten zijn zo sterk dat zij de plannen van de neocortex overrulen.

Veranderen doet pijn

Aleppo: “Veranderen doet pijn. Veranderen is tanden op elkaar, doorbijten en afzien.” Wij willen dus heus wel veranderen, maar diep in ons hart kiezen we voor makkelijk en comfortabel. En dus overruled het oude deel van ons hersenen onze eigen wil.

Pittige boodschap, zo vlak voor het nieuwe jaar. Betekent dit dat al je goede voornemens onzin zijn? Nee, veranderen kan wel. Maar het is niet makkelijk. Ben je bereid af te zien? Pijn te lijden? Door het stof te gaan? Sta je sterk genoeg om dat drammende reptielenbrein te negeren? Niet eventjes, maar maandenlang? Pas dan kan veranderen lukken.

Geen leuke boodschap, wel een reële. Misschien is het enige echte goede voornemen dat we dit jaar moeten maken daarom deze. Wees eerlijk naar jezelf en beantwoord deze vraag: moet ik veranderen? Of denk ik dat ik wil veranderen?

Lees het hele artikel van Gebke in gezondNU 1 2016 »