Obstipatie

De een moet elke ochtend om zeven uur naar de wc, de ander gaat maar een keer in de twee dagen. Iedereen heeft zijn eigen ritme, ook wat zijn stoelgang betreft. Dat ritme wordt negatief verstoord als je je verstopt voelt. Je hebt het gevoel dat je vol zit. Ook wordt het steeds moeilijker om naar de wc te gaan.

Algemeen | Klachten | Behandeling | Stappenplan voor obstipatie | Slechte stoelgang | Tips & vragen

Algemeen

Wat is obstipatie?

Bij verstopping of obstipatie blijft je ontlasting te lang in de dikke darm. Je kunt daarom niet naar de wc en je ontlasting is moeilijk, hard en soms zelfs pijnlijk. Veel mensen hebben wel eens last van een verstopt gevoel. Er wordt geschat dat een op de vijf mensen chronische obstipatie heeft.

Als je verstopt bent, voel je dat als (buik)pijn of als een opgeblazen gevoel. Dat is logisch, omdat zich in dikke darm veel ontlasting ophoopt. Wanneer het verteerde eten te traag de dikke darm passeert, wordt er meer vocht aan onttrokken dan normaal. Dit resulteert in harde ontlasting en soms een verstopping; voedselresten hopen zich op in de dikke darm.

Het is een misverstand te denken dat iedereen dagelijks ontlasting moet hebben. Ieder mens heeft een eigen ritme. Sommigen moeten elke dag naar de wc, anderen maar een paar keer per week.

Verstopping kan optreden tijdens de eerste dagen van een vakantie, als je anders gaat eten of als je ziek bent en veel in bed ligt. Ook tijdens een zwangerschap, na een bevalling of als je veel afvalt, kan er sprake zijn van obstipatie. Je lichaam past zich aan de nieuwe situatie aan en dat kan een paar dagen duren.

Wanneer ga je naar de huisarts?

Als je heel veel last hebt van verstoppingen, zwanger bent of als een verstopping samengaat met pijn, vermagering of bloed, is het goed een arts te raadplegen.

Klachten

Wat zijn de symptomen van obstipatie?

Als verstopt bent, kun je deze klachten ervaren:

  • De ontlasting komt minder vaak.
  • De ontlasting is hard en droog of komt als keutels.
  • Het poepen kan dan pijn doen.
  • Je hebt buikpijn of buikkrampen.
  • Je moet hard persen om te poepen.
  • Na het poepen heb je geen ‘leeg’ gevoel.
  • Soms lekt er dunne ontlasting langs de harde ontlasting naar buiten.
  • Soms zitten er scheurtjes aan de binnenkant van de anus. Daardoor doet het poepen pijn, vooral bij harde ontlasting. Het geeft zelfs soms een beetje bloed.

Verstopping en afvalstoffen

Tijdens een verstopping komt er een rottingsprocessen op gang. Schadelijke stoffen die normaal gesproken tijdens een dag het lichaam via de ontlasting verlaten, worden nu via de bloedbaan in het lichaam opgenomen. Dit kan leiden tot vermoeidheid, lusteloosheid en een onzuivere huid.

Behandeling

Hoe kun je obstipatie voorkomen

Last van obstipatie? Dit zijn de belangrijkste adviezen:

  • Eet minstens 30 en 40 gram voedingsvezels per dag. Dit zijn vezels die niet door de darmen verteerd kunnen worden. Voedingsvezels trekken vocht aan, hierdoor wordt de ontlasting soepel. Essentieel om een verstopte stoelgang op gang te brengen. Voedingsvezels vind je in groenten, noten, zaden, peulvruchten, volkoren producten en fruit.
  • Wie veel vezels eet moet ook veel drinken! Anders wordt je ontlasting te hard en droog – en dat wil je juist voorkomen als je verstopt bent.
  • Veel mensen drinken bij het eten. Dat is prima, behalve als je daarmee je eten wegspoelt. Door het spoelen komen grotere stukjes voedsel in de maag. Ook krijgt weggespoeld voedsel nauwelijks de kans te mengen met speeksel, terwijl dat de eerste stap is van een gezonde spijsvertering.
  • Kauw langzaam en vermeng elke hap grondig met speeksel. Probeer ook goed en rustig te ademen tijdens het eten. Afleiding zorgt ervoor dat je minder goed kauwt. Vermijd om die reden spanning, haast of ruzie aan tafel. Dit gebeurt ook als je tijdens het eten televisie kijkt.
  • Bewegen is goed voor je spieren, maar ook voor je darmwerking. Zo bevordert een wandeling na het eten je spijsvertering.

Stappenplan voor obstipatie

  • Drink ’s morgens op de nuchtere maag twee glazen lauw water. Hierdoor komt de darmwerking op gang.
  • Ga extra sporten en bewegen. Lichaamsbeweging stimuleert de bewegingen van de darmen. Dit heeft een positief effect op de stoelgang.
  • Eet niet te weinig vet; weinig vet in de voeding beïnvloedt de stoelgang negatief. Besmeer je brood met boter en gebruik ook vet bij de warme maaltijd.
  • Probeer elke dag op dezelfde tijd naar de wc te gaan en neem er de tijd voor. Stel toiletbezoek niet uit als er een gevoel van aandrang is.
  • Ontbijt ook elke dag; dit brengt de spijsvertering op gang. Eet regelmatig en sla geen maaltijden over.
  • Gebruik geen laxeermiddelen! Ze nemen namelijk niet de oorzaak van een verstopping weg en maken het probleem eigenlijk alleen maar erger; omdat de darmen ‘lui’ worden, zullen ze nog eerder gaan verstoppen.
  • Vezels zijn zeer belangrijk voor een gezonde stoelgang. Ze zorgen ervoor dat de ontlasting niet hard en droog wordt, maar de juiste structuur krijgt om de darmen op een makkelijke manier te verlaten. Vezels zitten in groenten en fruit (oplosbare vezels) en in volkorenproducten, zaden, noten en graanproducten (onoplosbare vezels). Voor een gezonde stoelgang zijn beide soorten vezels belangrijk. Eet daarom zowel oplosbare en onoplosbare vezels.
  • Eet zemelen (doe die bijvoorbeeld door je yoghurt). Zemelen zijn de buitenste omhulsels van tarwekorrels die na het malen van de tarwekorrels overblijven. Ze bevatten veel plantenvezels. Zemelen hebben een licht laxerende werking.
  • Wanneer er te weinig vocht wordt gedronken, wordt de structuur van de ontlasting hard en droog. Drink bij obstipatie daarom minimaal twee liter vocht per dag.

Slechte stoelgang | Ga jij langs de huisarts?

Maar liefst één op de vijf mensen heeft last van chronische obstipatie. Ruim de helft van de Nederlanders bespreekt nauwelijks of nooit zijn ontlasting met de dokter als hij ergens last van heeft, blijkt uit onderzoek. gezondNU wilde weten hoe dit zit en interviewde mensen op straat. “Ik kijk of het gezond is, volgens mij moet het een S-vorm zijn.”

We gaan allemaal naar het toilet. Toch praten we er niet graag over. Niet met je partner, maar ook niet met vrienden. En laat staan met je huisarts. Dat blijkt tenminste uit onderzoek. gezondNU ging de straat op en ondervroeg mensen over dit fenomeen. Kijken mensen naar hun ontlasting? En wat doen ze als dat wat in de toiletpot ligt, er niet goed uitziet? Zes mensen gaan met de billen bloot (figuurlijk, gelukkig!).

Tips & vragen

Artikelen in het dossier

Advertorial

Altijd gezond eten in huis

Geen zin om uitgebreid te koken, maar wel snel een gezonde en verrassende maaltijd op tafel? vanBLIK inspireert en verrast je met deze recepten. vanBLIK...

Advertorial

Menstruatiepijn | Ontspannen vrouw met thee

Overleef je menstruatie | 10 tips tegen menstruatiepijn

Elke maand menstrueren, betekent voor heel veel vrouwen elke maand een vermoeid gevoel, hoofdpijn en buikpijn. En o ja, ook nog bijzonder geïrriteerd worden...
Eet je lever gezond

Eet je lever gezond