Meer sporten, stoppen met roken of gezonder eten. Hoeveel goede voornemens zijn er bij jou al gestrand? Volgens psychiater Rogier Hoenders is de oorzaak heel eenvoudig: “Het doel is vaak te groot of te ver weg, waardoor je het niet kunt volhouden.” Maar hoe houd je het wel vol? En waar kun je het beste mee beginnen?

Je kunt je leefstijl op verschillende manieren veranderen, maar waar kun je het beste mee beginnen?

“Met kleine stapjes. Vaak hebben mensen het voornemen om hun leefstijl te veranderen en kopen ze mooie, dure hardloopschoenen en plannen om over een paar weken met een grote loop mee te doen. Dat levert uiteindelijk meer stress op dan plezier en leidt tot een negatieve ervaring. Wanneer wij iemand spreken op onze polikliniek, dus in het kader van GGZ zorg, dan kijk ik waar we het makkelijkst succes mee kunnen behalen. Iemand met veel stress of een angststoornis, die mij zijdelings vertelt dat hij twaalf koppen per dag drinkt, zie ik een makkelijke interventie om de klachten te verbeteren.”

Waarom zijn kleine stapjes zo belangrijk?

“Wanneer je een groot doel in kleine stapjes knipt, die je vrij makkelijk in je huidige leven kunt invoeren, ontstaan er succesverhalen. Hierdoor kom je in een positieve spiraal en denk je: ‘Ik kan dit, wat fijn dat het lukt.’ Het is belangrijk dat je iets zoekt, waarbij je met weinig inspanning en kleine stapjes iets ervaart waardoor je je beter voelt. Dit geeft meer kans op gedragsverandering dan theoretische kennis.”

Als iets te ver in de toekomst ligt, zoals een hardloopwedstrijd, is de kans van slagen dus kleiner?

“Precies, net zoals de tekst ‘Roken is dodelijk’ op een pakje sigaretten averechts werkt. Hier raak je juist gestrest van. En wat doen mensen die verslaafd zijn aan roken en stress hebben? Die gaan juist meer roken, dat is hun copingstijl. Ongewild is dat dus eerder een verergering dan een oplossing. Bij roken kun je beter zeggen: ‘Als je rookt, rook dan met heel veel aandacht en voel eens goed wat het met je lichaam doet.’”

Welke leefstijlverandering wordt onderschat?

“Wat mij betreft stressreductie, structureel dagelijks bezig zijn met ontspannen dus. Dat wordt onderschat ten opzichte van voeding en beweging. Iedereen weet dat voldoende bewegen en gezond eten goed is, dat lees je in elk beleidsrapport en alle kranten staan er vol mee. Het belang van structureel jezelf ontspannen en je aandacht naar binnen richten, dat is wat mij betreft onderbelicht.”

Benieuwd naar de succesformule voor leefstijlverandering? En de beste ademhalingsoefeningen tegen stress? 29 juni geeft Rogier Hoenders een interactieve masterclass over dit onderwerp. Meld je hier aan.