<-- NIET ACTIEF -->

Te veel suiker is ongezond, dat weet iedereen. We lopen met een grote boog om de toegevoegde suikers heen, maar toch blijft zoetigheid verleidelijk. Kun je beter suiker laten staan en kiezen voor zoete light-producten? Of maakt je lichaam geen onderscheid in natuurlijke en kunstmatige zoetstoffen? Neurobioloog Paul Smeets onderzocht dit en legt het effect uit.

Een bedreiging voor onze gezondheid, een gevaarlijke drug: toegevoegde suikers worden niet liefkozend benoemd. We vervangen het graag, maar trapt je lichaam daar wel in? Voor gezondNU 10 spraken wij neurobioloog Paul Smeets. Hij doet onderzoek naar voeding en het brein bij het Universitair Medisch Centrum Utrecht en Wageningen University & Research centre. Hij onderzocht onder veertig studenten of ons brein onderscheid maakt tussen suiker en kunstmatige zoetstoffen.

Waarom zijn we eigenlijk zo gek op suiker?

“We zijn genetisch geprogrammeerd om van suiker te houden. Net als vet is suiker een energiebron die we nodig hebben om te functioneren. Onze cellen hebben glucose nodig en onze hersenen functioneren zelfs uitsluitend op glucose. We kunnen ons niet goed meer concentreren wanneer we lange tijd niets gegeten hebben. Daarbij treedt het beloningssysteem in werking. Er wordt dopamine afgegeven, de stof die verantwoordelijk is voor motivatie en beloning. We krijgen er een prettig gevoel van dat ons aanmoedigt om door te gaan.”

Is ons brein in staat onderscheid te maken tussen suiker en kunstmatige zoetstoffen?

“Ja. Dit heb ik onderzocht in het kader van mijn promotie bij het UMC Utrecht in 2006. Wij ontdekten dat de hersenactiviteit in het gebied waar energie-inname gereguleerd wordt (hypothalamus), afneemt wanneer iemand een zoete drank met calorieën drinkt. Die lagere activiteit wijst op verzadiging. Na het drinken van een niet-zoete drank met calorieën of een (zoete) caloriearme drank met aspartaam bleef de activiteit in de hypothalamus gelijk. Vervolgonderzoek in 2011 liet zien dat onze hersenen verschillend reageren als er in iets zoets suiker zit of niet. Ons brein kan dus een calorische van een niet-calorische zoete drank van elkaar onderscheiden zonder dat we ons daarvan bewust zijn.”

Wat betekent dat voor het verzadigingsgevoel van zoetstoffen?

“Bij onderzoek met ratten is gebleken dat drankjes die gezoet zijn met zoetstoffen het metabolisme verstoren. De zoete smaak geeft de rattenhersenen het signaal dat het zich moet voorbereiden op suikers in het bloed. Als die niet komen, raakt het lijf van slag. De dieren gaan dat compenseren door meer te eten. Daardoor worden ze uiteindelijk dikker. Er is een theorie die suggereert dat dit voor mensen ook zo werkt.

Wil je meer weten over het effect van suiker in onze hersenen?

In gezondNU 10 lees je het hele artikel »

Foto: MAHATHIR MOHD YASIN / Shutterstock.com