De schaduwkant van de airco: wat die plotselinge kunstmatige kou met je lichaam doet

Met temperaturen die in de zomermaanden regelmatig recordhoogtes aantikken, zoeken we massaal naar verkoeling. Inmiddels sieren ruim 1,7 miljoen airconditioners de Nederlandse daken en gevels - een gigantische stijging vergeleken met tien jaar geleden. Maar hoewel die ijskoude luchtstroom in de woonkamer heerlijk aanvoelt, waarschuwen experts voor de keerzijde van deze snelle afkoeling. Want hoe reageert je lichaam eigenlijk op de overgang van een bloedhete tuin naar een ijsklimaat in de keuken? En is er een gezondere manier om de hitte in huis te bestrijden?

Als de buitentemperatuur oploopt, moet je interne thermostaat hard aan het werk om je kerntemperatuur op een veilige 37 graden te houden. Normaal gesproken raak je warmte kwijt via je huid en door te zweten. Om dat proces te versnellen, pompt je hart- en vaatstelsel meer bloed naar de oppervlakte van je huid. Vooral bij ouderen en kwetsbaren moet het hart hierdoor flink zwoegen. Een airco helpt door de lucht niet alleen af te koelen, maar ook te ontvochtigen, waardoor zweet makkelijker verdampt. Maar wie de airco vervolgens op standje 'vrieskist' zet, bezorgt zijn vatenstelsel een enorme opdonder door de plotselinge temperatuurschok.

Bekijk ook

Helpt een ijsje je afkoelen? De verrassende waarheid | Gezondnu

Waarom ijskoude lucht je weerstand saboteert

Het plotselinge temperatuurverschil tussen binnen en buiten kan je slijmvliezen flink uitdrogen. Hierdoor word je juist vatbaarder voor zomerse verkoudheden en keelklachten. Bovendien waarschuwen bouwfysici voor de vicieuze cirkel van de airco: het apparaat onttrekt warmte aan je woonkamer, maar blaast die hete lucht direct weer de buitenlucht in. Hierdoor stijgt de temperatuur in de directe woonomgeving (zoals in de straat of stad) nog verder, waardoor de airco de volgende dag nóg harder moet loeien.

Daarnaast zijn met name mobiele airco's - de varianten met zo'n slang uit het raam - enorme stroomslurpers die vaak matig koelen. Omdat ze lucht naar buiten blazen, ontstaat er onderdruk in je woning. Het gevolg? Warme lucht van buiten wordt via kieren en gaten direct weer je koele huis in gezogen.

“Zet de airco in de zomer bij voorkeur op 26 graden, het liefst in combinatie met een ventilator. De ventilator blaast het warme luchtlaagje van je huid af, waardoor 26 graden al heerlijk koel aanvoelt en je lichaam geen enorme temperatuurklap krijgt.”

Slimme en natuurlijke manieren om je huis koel te houden

Gelukkig hoef je niet direct een dure stroomslurper aan te schaffen om de zomer comfortabel door te komen. Met een paar slimme, natuurlijke trucjes hou je de warmte verrassend goed buiten de deur, zonder dat je energierekening explodeert.

• Zonwering aan de buitenkant: Hang schaduwdoeken, een parasol of zelfs een oud wit laken aan de buitenkant van je ramen. Dit houdt tot wel 70 procent meer warmte tegen dan wanneer je pas binnen de gordijnen dichtdoet.
• Houd overdag alles potdicht: Sluit ramen, deuren en rolluiken zodra de zon opkomt. Laat de hitte simpelweg niet binnen.
• De ventilator-schoorsteenhack: Zet pas 's avonds laat of 's ochtends vroeg de ramen wijd open. Richt een ventilator op zo'n twee meter afstand recht op een open zolderraam of bovenraam. Hierdoor help je de warme, opstijgende lucht actief het huis uit te jagen.
• Vergroen je gevel: Planten en bomen rondom je huis werken als een natuurlijke airco. Ze verdampen water en werpen een koele schaduw op je muren, wat de opwarming van de stenen drastisch vermindert.