Je ziet je het tegenwoordig overal: kleurrijke schema’s die precies vertellen wat je moet eten in welke fase van je cyclus. IJzer in de eerste dagen, vitamines daarna, gevolgd door antioxidanten en afsluiten met complexe koolhydraten. Het klinkt logisch (voor sommigen), maar… werkt het ook echt? De vraag werd voorgelegd aan professor Annemiek Nap, gynaecoloog aan het Radboudumc.
Het afstemmen van je levensstijl op je cyclus
Het hele idee is dat je je voeding (en soms ook je sport) afstemt op de fases van je menstruatiecyclus. Dit zou ervoor zorgen dat je energiepeil verbetert, hormonen in balans brengt en zelfs klachten vermindert. Maar volgens Nap is dat beeld vaak te rooskleurig. "Er is wetenschappelijk heel weinig bewijs dat eten naar je cyclus zin heeft," zegt ze meteen. Een recente studie naar TikTok-video’s bevestigt dat: veel makers delen het advies zonder stevige kennis van de feiten.
Verschillend voor iedereen
Waarom is het zo lastig om algemene adviezen te geven? Omdat ieder lichaam anders reageert. “Als iemand meer last heeft van haar darmen in een bepaalde fase, of elke maand minder energie heeft, dan kan het zeker zin hebben om daar met voeding rekening mee te houden,” legt Nap uit. “Maar je kunt niet zeggen: iedere vrouw moet tijdens haar cyclus volgens hetzelfde patroon eten.”
Hormonen en voeding
Een veelgehoorde claim is dat je met voeding je hormonen kunt sturen. Nap nuanceert dat: “Eten beïnvloedt je hormonen maar heel marginaal. Wil je daar effect van merken, dan moet je echt enorme hoeveelheden van een bepaalde voedingsstof binnenkrijgen.”
Verwacht dus geen wonderen van een handje spinazie in je luteale fase. Je hormoonhuishouding is een complexe combinatie van factoren zoals stress, slaap, beweging en genetische aanleg. Voeding speelt daarin wel een rol, maar die is relatief klein vergeleken met die andere invloeden. Daarom kan het zinvol zijn om breder te kijken naar je leefstijl in plaats van te focussen op één voedingsmiddel of één fase van je cyclus.
Wat wel zinvol is
Voeding kan je gezondheid absoluut beïnvloeden, maar dan gaat het om adviezen die we eigenlijk allemaal al kennen en die voor iedereen, het hele jaar door, gelden. Denk aan: eet niet te veel vet en suiker, zorg dat je genoeg vezels, groente en fruit binnenkrijgt.
Bij sommige aandoeningen is er wel bewijs dat specifieke voedingsaanpassingen verschil maken. “Bijvoorbeeld bij bepaalde darmziektes, maar ook bij endometriose en zelfs bij parkinson zien we positieve effecten,” zegt Nap.
Wil je het toch uitproberen, of merk je dat eten naar je menstruatiecyclus je een goed gevoel geeft? “Zolang je geen essentiële voedingsmiddelen weglaat, kan het geen kwaad,” zegt Nap.
Tips
Als je het afstemmen van je voeding op je cyclus toch wil proberen: zorg er dan voor dat je maaltijden volwaardig blijven, met een goede balans van eiwitten, vetten en koolhydraten. Let niet alleen op wat je eet, maar ook op het moment van de dag, en wissel voldoende af. Zo blijft je lichaam alle voedingsstoffen krijgen die het nodig heeft. Een slimme manier om te ontdekken of het voor jou echt verschil maakt, is door een eet- en energiedagboek bij te houden. Daarin kun je noteren wat je eet, hoe je je voelt en hoeveel energie je hebt. Na een paar weken zie je vanzelf patronen, of juist dat er niets verandert.
Ons advies
Eten naar je cyclus kan een leuke manier zijn om bewuster met je voeding bezig te zijn, maar verwacht er geen wetenschappelijk bewezen wonderen van. Gezond en gevarieerd eten blijft de beste basis, in elke fase van de maand.
- RTL NIeuws, Radbouc UMC
- Canva