Dit fenomeen heeft een wetenschappelijke naam: telogeen effluvium. Het is geen ziekte, maar een tijdelijke verstoring van de normale haargroeicyclus, direct veroorzaakt door de enorme hormonale veranderingen in je lichaam. Gezaghebbende bronnen zoals de American Academy of Dermatology (AAD) benadrukken dat het een logisch en natuurlijk proces is.
De wetenschap achter postpartum haaruitval: de rol van hormonen
Om te begrijpen wat er gebeurt, moeten we de levenscyclus van een haar kennen. Normaal gesproken bevindt ongeveer 85-90% van je haar zich in de groeifase (anagene fase) en verlies je dagelijks zo'n 50 tot 100 haren die in de rust- en uitvalfase (telogene fase) zijn beland.
Tijdens de zwangerschap zorgt een hoog oestrogeengehalte ervoor dat de groeifase van je haar wordt verlengd. Er gaan veel minder haren dan normaal over naar de rustfase. Het resultaat: je haar wordt dikker en voller omdat je het nauwelijks verliest.
Na de bevalling kelderen je hormoonspiegels echter drastisch. Dit is het signaal voor al die haren die 'extra' zijn blijven zitten om alsnog massaal de rustfase in te gaan. Ongeveer drie tot vier maanden later bereiken al die haren tegelijkertijd het einde van hun cyclus en vallen ze uit. Je verliest dus niet alleen je 'normale' dagelijkse haren, maar ook alle haren die je tijdens de zwangerschap extra hebt vastgehouden.
Hoe lang duurt deze fase van haarverlies?
Hoewel het schrikken is, is de duur van dit proces beperkt. De piek van de haaruitval ligt meestal tussen de drie en zes maanden na de bevalling. Voor de meeste vrouwen normaliseert de haargroeicyclus zich binnen zes tot twaalf maanden volledig. Geduld is hierbij je beste vriend. De haaruitval is een teken dat je lichaam zijn hormonale balans aan het hervinden is.
Wat kun je zelf doen om je haar te ondersteunen?
Je kunt het proces niet stoppen, maar je kunt de nieuwe haargroei wel ondersteunen en verdere schade beperken. Dit zijn de tips die, volgens experts, het meeste zoden aan de dijk zetten.
- 1. Behandel je haar met zachtheid: Je haar is in deze fase kwetsbaarder. Gebruik een kam met brede tanden om klitten voorzichtig te ontwarren, begin bij de punten en werk naar boven. Vermijd strakke kapsels zoals een strakke paardenstaart of vlecht, omdat deze extra spanning (tractie) op de haarwortels zetten.
- 2. Focus op voedzame bouwstenen: Je haar bestaat uit het eiwit keratine. Om nieuw, sterk haar te kunnen bouwen, heeft je lichaam de juiste voedingsstoffen nodig. Zorg voor een dieet dat rijk is aan eiwitten (vis, eieren, peulvruchten), ijzer (donkergroene bladgroenten) en vitamines. Vitamine C (uit fruit) helpt bijvoorbeeld bij de opname van ijzer.
- 3. Sla de hitte over: Hittestyling met föhns, stijltangen of krultangen kan breekbaar haar verder beschadigen. Probeer je haar zo veel mogelijk aan de lucht te laten drogen en omarm je natuurlijke textuur.
- 4. Wees kritisch op 'wondermiddelen': De markt staat vol met shampoos en lotions die haaruitval beloven te stoppen. Hoewel een milde, volumineuze shampoo je haar er voller uit kan laten zien, kan geen enkel product de hormonale cyclus van je haar stoppen. Wees dus kritisch op dure beloftes.
- 5. Overweeg een supplement (in overleg): Als je vermoedt dat je dieet niet optimaal is (wat niet gek is met een nieuwe baby in huis), kan een postnataal supplement met biotine, ijzer en zink ondersteuning bieden. Experts adviseren echter om dit altijd eerst met je huisarts of verloskundige te overleggen.
De drang om de oestrogeenspiegel weer op te krikken met bijvoorbeeld de anticonceptiepil is begrijpelijk, maar dit is een medische beslissing die je om andere redenen maakt en die je altijd met een arts moet bespreken. De beste aanpak is om je lichaam de tijd te geven om te herstellen, het goed te voeden en lief te zijn voor je haar. Voor je het weet, zie je die nieuwe, korte 'babyhaartjes' langs je haarlijn verschijnen – het teken dat je haardos zich weer herstelt.