Het korte antwoord: ja én nee. De herkomst kan invloed hebben op bijvoorbeeld de hoeveelheid vitamines of de versheid van een product, maar vertelt niet het hele verhaal. Volgens onder meer de Europese voedselveiligheidsautoriteit (EFSA) en het Voedingscentrum spelen ook de manier van telen, het oogstmoment, transport en opslag een belangrijke rol. Daarom is lokaal geteeld niet automatisch gezonder dan een product dat van verder weg komt.
De herkomst van groenten en fruit speelt een rol, maar is niet alles
Groenten en fruit bevatten van nature veel vitamines, mineralen, vezels en antioxidanten. Hoeveel daarvan uiteindelijk op je bord belandt, hangt af van verschillende factoren.
Zo is vitamine C gevoelig voor tijd en opslag. Producten die lang worden bewaard, kunnen daardoor iets minder van deze vitamine bevatten. Dat betekent niet dat ze ineens ongezond zijn: ook na transport leveren groenten en fruit nog volop belangrijke voedingsstoffen. Bovendien worden veel producten direct na de oogst gekoeld, waardoor vitamines vaak beter behouden blijven dan veel mensen denken.
Lokaal betekent niet automatisch verser
Veel mensen gaan ervan uit dat producten van eigen bodem ook het verst zijn, maar dat hoeft niet zo te zijn. Een Nederlandse appel kan maanden in een gekoelde opslag hebben gelegen voordat hij in de supermarkt ligt. Een sinaasappel uit Spanje kan juist kort na de oogst zijn vervoerd en daardoor verrassend vers zijn. De afstand die een product aflegt, zegt dus niet automatisch iets over de kwaliteit.
Ook het seizoen speelt een rol. Groenten en fruit die onder natuurlijke omstandigheden kunnen rijpen, ontwikkelen vaak meer smaak. Soms gaat dat ook samen met een iets hoger gehalte aan bepaalde voedingsstoffen.
Hoe zit het met bestrijdingsmiddelen?
De herkomst roept ook vragen op over bestrijdingsmiddelen. Binnen de Europese Unie gelden strenge regels voor de maximale hoeveelheden residuen die op groenten en fruit mogen achterblijven. Producten die in Nederland worden verkocht, worden gecontroleerd en moeten aan die wettelijke normen voldoen, ook als ze uit het buitenland komen.
Dat betekent niet dat er nooit resten van bestrijdingsmiddelen worden gevonden, maar meestal gaat het om hoeveelheden die ruim onder de vastgestelde veiligheidsgrenzen liggen. Wil je eventuele resten zoveel mogelijk beperken? Dan is het verstandig om groenten en fruit goed af te spoelen onder stromend water. Daarmee verwijder je vuil én een deel van de resten aan de buitenkant.
Waar kun je beter op letten?
Als je puur naar je gezondheid kijkt, zijn deze gewoontes belangrijker dan het land waar je groenten of fruit vandaan komen:
- eet elke dag voldoende groenten en fruit;
- kies voor veel verschillende soorten;
- eet zoveel mogelijk met het seizoen mee;
- bewaar groenten en fruit op de juiste manier.
Wie gezond wil eten, hoeft dus niet alleen naar het land van herkomst te kijken. Veel belangrijker is dat je dagelijks voldoende groenten en fruit eet en afwisselt tussen verschillende soorten. Natuurlijk kan de herkomst invloed hebben op de versheid of op bepaalde voedingsstoffen, maar die verschillen zijn meestal klein. Of je paprika nu uit Nederland of Spanje komt: een extra portie groenten op je bord levert waarschijnlijk meer gezondheidswinst op dan het etiket met het land van herkomst.