Gezondheid

KNMI lanceert nieuwe hittekracht-index: 'De ene 30 graden is de andere niet'

Heb je je weleens afgevraagd waarom je de ene warme dag fluitend doorkomt, terwijl je op een andere dag bij exact dezelfde temperatuur puffend op de bank ligt? Het KNMI komt vandaag met het antwoord: de 'hittekracht'. Deze nieuwe index laat precies zien hoe zwaar het weer écht is voor je lichaam. Wij leggen je uit hoe het werkt en waarom dit zo belangrijk is voor je gezondheid.

Yentl Feenstra-Atefeh
3 minuten
Zonbescherming
vrouw drinkt water in hitte

Voorheen keken we op hete dagen vooral naar de thermometer om te bepalen of we gingen hardlopen of juist binnenbleven. Maar dat vertelt niet het hele verhaal, zeker niet als je kijkt naar de reactie van je lijf op hitte. Regelmatig zien we bij (sport)evenementen op warme dagen dat mensen onwel worden, zoals onlangs nog bij verschillende marathons. De nieuwe hittekracht-index moet ons helpen die klachten te voorkomen.

Meer dan alleen de thermometer

De hittekracht-index werkt met een simpel cijfer op een schaal van 0 tot en met 10. Dit cijfer is een optelsom van vier belangrijke weerselementen:

Het samenspel van deze elementen bepaalt de score. De vuistregel is simpel: hoe zwaarder het weer voor je lichaam is, hoe hoger het cijfer op de schaal.

"De ene 30 graden is de andere niet"

Voor je fysieke gezondheid is deze extra informatie een grote uitkomst. KNMI-woordvoerder Jet van Paassen legt uit waarom alleen de temperatuur meten niet genoeg is: "Hoe je de temperatuur ervaart, is afhankelijk van allerlei factoren. De ene 30 graden is de andere niet. Bij een verkoelend windje kan het heerlijk zijn, maar bij een hoge luchtvochtigheid kan het juist drukkend en zwaar aanvoelen, en meer belastend voor je lichaam zijn. In de nieuwe index worden deze factoren ook meegewogen, waardoor je beter inzicht krijgt in hoe die 30 graden voelt."

Dit inzicht is essentieel voor wie graag buiten sport of zwaar werk verricht. "25 graden is lekker als je in je tuin een boekje leest in de schaduw van een boom, maar het is anders als je het dak op moet om te werken, gekleed in veiligheidskleding," verduidelijkt Van Paassen.

Slimmer plannen dankzij de hittekracht

Met deze nieuwe tool kun je hitte-uitputting of een zonnesteek makkelijker voor zijn door je dag slimmer in te delen. Van Paassen tipt: "Als je ziet dat de hittekracht om 14.00 uur 7 is, kun je ervoor kiezen in de ochtend te gaan hardlopen. Kwetsbare mensen kunnen besluiten op bepaalde momenten koele plekken op te zoeken."

Waarom is dit juist nú nodig?

Door klimaatverandering hebben we vaker en bovendien vroeger in het jaar te maken met flinke hitte. En die vroege hitte hakt er harder in bij ons lijf. "Het wordt ook vroeger in het jaar warmer", waarschuwt de woordvoerder. "In mei hebben we tegenwoordig evenveel dagen boven de 20 graden als 60 jaar geleden in juni. We weten bovendien dat warme dagen in de lente zwaarder zijn voor het lichaam dan in september, omdat we er na de zomer beter aan gewend zijn."

Waar vind je de hittekracht?

De bekende weercodes (geel, oranje, rood) en het Nationaal Hitteplan blijven gewoon bestaan. Deze zijn echter alleen gebaseerd op de luchttemperatuur. De hittekracht geeft je vanaf nu dat extra beetje inzicht in de daadwerkelijke belasting op je lichaam.

Je hoeft niet te wachten tot de reguliere weerapps de index hebben ingebouwd. Vanaf vandaag staat de hittekracht-index namelijk live in de officiële KNMI-app (beschikbaar voor iOS en Android).

Als je de app opent en jouw locatie selecteert, zie je direct:

  • De maximale hittekracht voor vandaag en morgen.
  • De hittekracht per uur, zodat je heel handig je activiteiten (zoals sporten of wandelen) om de piekuren heen kunt plannen.

Tip van het KNMI: Later dit jaar wordt er ook een speciale kleurenkaart aan de app toegevoegd, waarmee je in één oogopslag de actuele hittekracht in heel Nederland kunt zien.