Niet alleen voor de sier: oogartsen leggen uit wanneer een zonnebril écht noodzakelijk is om je ogen te beschermen

Zodra de temperatuur stijgt en de zon doorbreekt, trekken we massaal naar buiten. We weten inmiddels dondersgoed dat we onze huid goed moeten insmeren om verbranding en huidschade te voorkomen. Maar terwijl we kwistig strooien met factor vijftig, vergeten we vaak een uiterst kwetsbaar en onvervangbaar onderdeel van ons lichaam: onze ogen. We knijpen ze hooguit een beetje samen tegen het felle licht en denken dat een petje voldoende is. Oogartsen waarschuwen echter dat een goede zonnebril veel meer is dan een leuk zomers mode-accessoire. Het is een medische noodzaak om onomkeerbare oogziektes op latere leeftijd te voorkomen.

Wat overmatig UV-licht stilletjes met je oog doet

Net als de huid kunnen ook je ogen letterlijk 'verbranden' door een overschot aan UV-straling, maar het grootste gevaar zit in de langetermijneffecten. Oogarts Camiel Boon van het Amsterdam UMC legt aan Nemo Kennislink uit dat UV-licht de capaciteit heeft om álle onderdelen van het oog te beschadigen, van buiten naar binnen. Als eerste loopt de dunne huid van je oogleden risico, simpelweg omdat we daar (uit angst voor prikkende ogen) bijna nooit zonnebrandcrème smeren. Wanneer het UV-licht dieper het oog binnendringt, tast het de natuurlijke eiwitten in je ooglens aan. Deze langdurige blootstelling hangt sterk samen met een verhoogd risico op staar, een aandoening waarbij de lens langzaam vertroebelt en je zicht steeds waziger wordt.

Bekijk ook

Bescherm je gezondheid tijdens een actieve dag in de buitenlucht | Gezondnu

De sluipmoordenaar voor je netvlies

Het meest kwetsbare punt ligt nog dieper: je netvlies en de zogeheten 'gele vlek' (de macula). Dit is het centrale deel van je netvlies waarmee je scherp ziet en details en kleuren onderscheidt. Onderzoek toont aan dat onbeschermde blootstelling aan fel zonlicht direct bijdraagt aan maculadegeneratie. Dit is een vorm van ouderdomsslijtage waarbij het centrale zicht langzaam verdwijnt. Omdat deze slijtage zich over tientallen jaren opbouwt, merk je de schade in je twintiger- of dertigerjaren niet, maar betaal je de rekening pas op latere leeftijd.

Wanneer is een zonnebril écht medisch noodzakelijk?

Geen paniek als je een keertje zonder zonnebril de kliko buiten zet, maar op momenten met een extreem hoge zonkracht lopen je ogen wel degelijk direct gevaar. Tijdens een middagje op het strand of op het water is een zonnebril bijvoorbeeld een absolute must. Zand en water werken namelijk als een gigantische spiegel die het UV-licht weerspiegelt, waardoor de straling via alle kanten (ook van onderen) direct je ogen binnendringt. Een goed aansluitende zonnebril met een CE-markering en gepolariseerde glazen is hier de beste manier om je ogen te beschermen. Hetzelfde geldt voor de momenten midden op een zonnige zomerdag. Zodra de zonkracht boven standje drie stijgt, wordt de straling simpelweg te intens voor onze weefsels. Vanaf halverwege de ochtend tot de late namiddag is het dragen van een zonnebril buiten dan ook de beste gewoonte om je ogen gezond te houden.

Wees daarnaast extra alert op de kleine, onbewuste momenten van blootstelling tijdens het fietsen of autorijden. Leg standaard een extra bril in het dashboardkastje of je fietstas. Zo zorg je ervoor dat je ogen altijd de juiste bescherming krijgen die ze verdienen.