Gezondheid

Smeer jij nog aftersun? Waarom dermatologen dit afraden (en wat wél werkt)

We kennen het allemaal: je bent net iets te lang op het terras blijven zitten en 's avonds gloeit je huid en kleurt hij rood. De standaard reflex? Een dikke laag verkoelende aftersun opsmeren. Maar wacht even voordat je die fles uit de kast trekt. Steeds meer dermatologen waarschuwen namelijk dat die traditionele aftersun helemaal niet zo onschuldig is als we denken. Sterker nog: het kan je verbrande huid juist meer irriteren. Hoe zit dat precies en wat kun je beter gebruiken?

Yentl Feenstra-Atefeh
3 minuten
Zonbescherming
Huidkanker
vrouw smeert after sun op haar verbrandde huid

Laten we maar meteen met de deur in huis vallen: aftersun kan je huid helaas niet herstellen. De schade die uv-straling aan je DNA aanricht, is onomkeerbaar. De claim dat een crème zonschade kan 'repareren', is volgens dermatologen dan ook vooral een slimme marketingtruc.

De claim dat een crème zonschade kan 'repareren', is volgens dermatologen dan ook vooral een slimme marketingtruc. "Een goede marketingtruc", noemt dermatoloog Mary-Ann el Sharouni (UMC Utrecht) het claimen van herstel door aftersun zelfs tegen KRO-NCRV. Een crème herstelt de beschadigde cellen namelijk niet, maar camoufleert tijdelijk de droogheid.

Wat aftersun wél belooft (en vaak doet) is hydrateren en verkoelen. En precies daar gaat het vaak mis.

Waarom aftersun soms averechts werkt

Een verbrande huid is letterlijk beschadigd (het is eigenlijk een soort brandwond) en daardoor extreem gevoelig. Het probleem met veel commerciële aftersuns is de ingrediëntenlijst. Om dat bekende 'verkoelende' effect te creëren of de crème lekker zomers te laten ruiken, worden er vaak stoffen toegevoegd die je op een kapotte huid absoluut moet vermijden:

  • Alcohol en menthol: Dit zorgt voor een fris gevoel tijdens het smeren, maar alcohol droogt de huid in rap tempo uit. En menthol werkt ontzettend irriterend op een huid die al 'in brand' staat.
  • Parfum: Heerlijk, zo'n tropische kokosgeur, maar parfum is een van de grootste allergenen in cosmetica. Op een zonverbrande huid kan dit leiden tot flinke jeuk, uitslag of zelfs een allergische reactie.
  • Te vette crèmes: Sommige aftersuns of zware lotions zijn heel rijk aan olie of vaseline. Het nadeel? Een vette, dikke laag legt als het ware een 'deksel' op je huid, waardoor de hitte (die nog in je lichaam zit) geen kant op kan.

Wat smeer je dan wél op een verbrande huid?

Als aftersun geen wondermiddel is, wat moet je dan wel smeren?

Stap 1: Koelen met water (niet met ijs!)
Vergeet de ijsblokjes of elementen uit de vriezer, want deze kunnen de huid extra beschadigen. Koel je huid direct met lauwwarm of koel water. Neem een douche of leg zachte, natte compressen op de verbrande plekken.

Stap 2: Gebruik een 'simpele' moisturizer
Je huid schreeuwt om vocht om de beschadigde barrière te ondersteunen. Kies voor een basis bodylotion of crème op waterbasis (check of het woord 'Aqua' als eerste op de ingrediëntenlijst staat). Zorg dat de lotion 100% parfum- en alcoholvrij is.

Stap 3: Zoek naar kalmerende ingrediënten
Wil je je huid écht een plezier doen? Zoek dan naar een lichte crème of gel met bewezen ingrediënten die het ontstekingsproces (want dat is zonnebrand) afremmen. Denk aan:

  • Niacinamide (Vitamine B3): Helpt de huidbarrière te versterken en kalmeert.
  • Glycerine: Een ster in het vasthouden van vocht.
  • Aloë vera (puur): Mits het een hoog percentage is en er geen onnodige toevoegingen in zitten, kan dit heel verzachtend werken.

Stap 4: De keukenkastjes-hack
Ben je flink verbrand en heb je niks milds in huis? Een lauw bad met een handjevol fijngemalen havermout (ongeveer 40 tot 50 gram) is een fantastische, natuurlijke manier om de jeuk en roodheid te verzachten.

Kortom: laat je deze zomer niet foppen door flitsende blauwe flessen en beloftes van herstel. Je verbrande huid is het meest gebaat bij rust, koeling en simpele, milde hydratatie.