Huidkanker is de meest voorkomende vorm van kanker in Nederland en het aantal diagnoses stijgt al jaren. Toch is huidkanker ook een van de meest te voorkomen vormen van kanker. Met een aantal eenvoudige dagelijkse gewoontes kun je je risico aanzienlijk verkleinen. In dit artikel bespreken we vijf wetenschappelijk onderbouwde stappen die je huid helpen beschermen.
Dagelijks zonnebrand, het hele jaar door
De eerste en misschien wel belangrijkste gewoonte is het dagelijks aanbrengen van zonnebrandcrème. Niet alleen op het strand of tijdens een vakantie, maar elke dag. UV straling is het hele jaar aanwezig, ook op bewolkte dagen en zelfs door autoruiten. Een breedspectrum zonnebrand met minimaal SPF 30 beschermt tegen zowel UVA als UVB straling.
Breng het ruim aan op alle onbedekte huid en smeer elke twee uur bij, vaker als je zweet of zwemt. Vergeet gebieden als je oren, nek, handrug en lippen niet, want juist daar ontstaat huidkanker relatief vaak.
Leer je huid kennen
De tweede gewoonte is regelmatige zelfcontrole. Door je huid maandelijks te inspecteren, leer je wat normaal is en vallen veranderingen sneller op. Huidkanker herkennen begint met weten waar je op moet letten: nieuwe vlekken die snel groeien, bestaande moedervlekken die van uiterlijk veranderen, of plekjes die niet willen genezen.
Maak er een vast ritueel van. Kies een dag in de maand en neem tien minuten de tijd om je hele lichaam systematisch te bekijken. Gebruik een spiegel voor je rug en vraag eventueel hulp van je partner.
Vermijd de zon op de heetste uren
De derde gewoonte vereist een verandering in je dagplanning. Tussen 12 en 15 uur is de UV straling het sterkst. Als het mogelijk is, vermijd dan directe zonblootstelling tijdens die uren. Zoek de schaduw op, plan buitenactiviteiten in de ochtend of late middag en draag beschermende kleding als je toch buiten moet zijn.
Een simpele test is de schaduwregel: als je schaduw korter is dan jezelf, is de zon intens genoeg om schade te veroorzaken. In dat geval is extra bescherming verstandig.
Zeg nee tegen de zonnebank
De vierde gewoonte is eigenlijk een niet-gewoonte: stop met zonnebanken. De Wereldgezondheidsorganisatie heeft zonnebanken geclassificeerd als kankerverwekkend, in dezelfde categorie als asbest en roken. Een enkele sessie verhoogt je risico op melanoom met 20 procent, en dat risico neemt toe bij elke extra sessie.
Vooral voor jonge mensen is dit risico significant. Wie voor zijn dertigste begint met zonnebanken, verhoogt het risico op melanoom met 75 procent. Een gezonde kleur haal je veiliger uit een fles.
Ga op tijd naar de arts
De vijfde gewoonte is misschien de moeilijkste: overwin de drempel om naar de huisarts te gaan als je iets verdachts ziet. Vroege detectie is de belangrijkste factor voor een goede prognose. Huidkanker verwijderen is in een vroeg stadium vaak een eenvoudige ingreep met een korte hersteltijd. In een later stadium kan de behandeling ingrijpender zijn.
Een verdacht plekje laten controleren kost een kwartier. Het kan je maanden aan behandeling besparen, of meer. Investeer die tijd in jezelf. Je huid is het waard.