Grote studie toont aan: hoger risico voor avondmensen
Onderzoekers van het bekende Brigham and Women’s Hospital en de Harvard Medical School analyseerden de gegevens van meer dan 300.000 volwassenen. Hun bevindingen, gepubliceerd in het Journal of the American Heart Association, zijn duidelijk: volwassenen van middelbare leeftijd en ouder die avondmensen zijn, hebben een slechtere cardiovasculaire gezondheid (het hart en de bloedvaten) dan hun leeftijdsgenoten die ochtendmensen zijn. Dit effect was met name sterk bij vrouwen.
De oorzaak: het is niet je ritme, maar je levensstijl
Voordat je als avondmens in paniek raakt: het is niet je biologische klok zelf die het risico veroorzaakt. Hoofdonderzoeker Sina Kianersi legt uit dat het probleem ligt in de levensstijl die vaak samengaat met een later ritme.
"Avondmensen zijn vatbaarder voor gedrag dat de cardiovasculaire gezondheid kan beïnvloeden, zoals slechte voeding, roken en onvoldoende of onregelmatige slaap," aldus Kianersi.
Omdat avondmensen vaak leven tegen het ritme van de '9-tot-5-maatschappij' in, ontstaat er een mismatch die kan leiden tot ongezondere keuzes.
Welk slaaptype ben jij? De 6 chronotypen
De tweedeling 'ochtendmens' versus 'avondmens' is eigenlijk te simpel. Volgens slaaponderzoeker Arcady A. Poetilov zijn er zes verschillende chronotypen. In welk type herken jij jezelf het meest?
- Ochtendmensen: ’s Ochtends kwiek, midden op de dag gemiddeld energiek, ’s avonds vroeg moe.
- Avondmensen: ’s Ochtends duf, midden op de dag gemiddeld energiek, ’s avonds op hun best.
- Hoogactieve mensen: De hele dag door energiek.
- Middagdipmensen: Frisse start, een dip in de middag, en ’s avonds weer redelijk energiek.
- Dagmensen: Slome start, een piek midden op de dag, en eindigen matig energiek.
- Gematigd actieve mensen: Een gelijkmatig, maar wat lager energieniveau gedurende de dag.
Goed nieuws: je kunt het risico zelf verlagen
Het belangrijkste inzicht uit de studie is misschien wel het meest hoopgevend. Omdat het risico samenhangt met levensstijl, heb je zelf de sleutel in handen om je hartgezondheid te verbeteren. Onafhankelijk expert Kristen Knutson benadrukt dit:
"Het verhoogde risico (...) is deels te wijten aan factoren die je kunt veranderen, zoals roken en slaap. Daarom hebben avondmensen de mogelijkheid om hun cardiovasculaire gezondheid te verbeteren."
Ben je een avondmens? Focus dan op deze drie gebieden:
- Verbeter je slaaphygiëne: Probeer, ondanks je late ritme, een zo regelmatig mogelijke slaaproutine aan te houden, ook in het weekend. Zorg voor een donkere, stille kamer en vermijd schermen voor het slapengaan.
- Plan je maaltijden: Omdat je later actief bent, is de verleiding groot om ’s avonds laat nog (ongezond) te eten. Probeer je hoofdmaaltijden eerder op de dag te plannen om slechte voedingskeuzes in de late uurtjes te voorkomen.
- Stop met roken en wees matig met alcohol: Deze factoren zijn voor iedereen schadelijk, maar als avondmens heb je een extra reden om hier extra streng op te zijn.
Je chronotype veranderen is lastig, maar je levensstijl aanpassen is een haalbare en effectieve manier om je hart gezond te houden.
- Eurekalert, Journal of the American Heart Association
- Canva