Een tijdje geleden schreven we dat ADHD bij vrouwen vaak laat wordt herkend. Vandaag duiken we dieper in een belangrijk onderdeel, iets dat het verhaal nog complexer maakt: hormonen. Wist je namelijk dat schommelingen in oestrogeen en progesteron ADHD-klachten flink kunnen versterken? Dat kan verklaren waarom sommige vrouwen pas tijdens hun menstruatiecyclus, na een bevalling of in de overgang écht merken dat er meer speelt.
Oestrogeen en dopamine: de link
Bij ADHD draait veel om dopamine, een neurotransmitter die belangrijk is voor concentratie, motivatie en emotieregulatie. Vrouwen hebben daar vaak minder van beschikbaar. Juist in periodes waarin de oestrogeenspiegel daalt, neemt dat tekort verder toe. Het gevolg? Meer chaos in je hoofd, moeite met plannen, prikkelbaarheid of stemmingswisselingen.
De rol van hormonen bij ADHD
Hormonen kunnen ADHD-klachten flink versterken. Veel vrouwen merken dat al vanaf de puberteit: in de week voor hun menstruatie neemt de vergeetachtigheid toe, wordt het moeilijker om zich te concentreren en voelen ze zich sneller overprikkeld. Ook na een bevalling kan de impact groot zijn. Door de plotselinge daling van hormonen zijn vrouwen gevoeliger voor stemmingswisselingen of zelfs een postnatale depressie. En bij vrouwen met ADHD worden bestaande uitdagingen dan vaak nog zwaarder.
De overgang is misschien wel de meest ingrijpende fase. Vaak is dit dan ook de periode waarin vrouwen voor het eerst ontdekken dat ze ADHD hebben. Door de sterk dalende oestrogeenspiegels worden klachten vaak veel heviger; sommige vrouwen beschrijven dat ze zich zo chaotisch en vergeetachtig voelen dat ze zelfs vrezen dement te worden.
De gevolgen in het dagelijks leven
Door deze hormonale pieken en dalen ervaren vrouwen met ADHD vaak meer stress en druk. Ze proberen alles goed te doen, maar raken uitgeput. Dit kan leiden tot burn-outs, eetproblemen of angstklachten. Ook lichamelijke klachten, zoals migraine of hartproblemen, komen vaker voor bij vrouwen met ADHD – al is daar nog veel onderzoek naar nodig.
Erkenning groeit
Goed nieuws: er is steeds meer aandacht voor de relatie tussen hormonen en ADHD. Onderzoekers van het H3-netwerk (Hoofd-Hart-Hormonen) – een samenwerking van psychiaters, gynaecologen en cardiologen – onderzoeken hoe ADHD, hormonen en hartklachten met elkaar samenhangen. Het doel? Vrouwen sneller en beter helpen.
Wat kun je zelf doen?
- Let op je cyclus: herken wanneer je klachten toenemen en plan belangrijke afspraken of taken in je energiekere dagen.
- Praat erover met je arts: niet iedere huisarts weet dat hormonen ADHD kunnen verergeren. Neem informatie mee of verwijs naar het H3-netwerk.
- Wees mild voor jezelf: niet elke dag hoeft productief te zijn. Soms is het juist goed om de lat lager te leggen.
- Zoek steun: lotgenotengroepen of gespecialiseerde behandelprogramma’s kunnen herkenning en praktische handvatten geven.
Waarom dit inzicht belangrijk is
Voor vrouwen met ADHD is het vaak een dubbele uitdaging: niet alleen omgaan met ADHD zelf, maar ook met de invloed van hormonen. Toch geeft meer kennis ook meer grip. Hoe beter je begrijpt wat er in je lichaam gebeurt, hoe makkelijker je keuzes kunt maken die bij jou passen.
Merk je dat ADHD-klachten je in de weg zitten? Bespreek het altijd met je huisarts of specialist. Hulp vragen is nooit verkeerd.
- Psych, ADHD bij vrouwen
- Canva