Liever gelukkig single dan in een slechte relatie: wat 13 jaar onderzoek écht zegt over geluk

Het is de vraag der vragen, het onderwerp van talloze films, boeken en gesprekken aan de keukentafel: maakt een relatie je nu echt gelukkiger? We hopen het, we denken het, maar wat zegt de wetenschap? Vergeet de meningen en de romantische clichés. Een grootschalig Duits onderzoek, dat 13 jaar lang meer dan 12.000 mensen volgde, geeft eindelijk een betrouwbaar antwoord. En de conclusie is verrassend, genuanceerd en voor velen een enorme opluchting.

Liever gelukkig single dan in een slechte relatie: wat 13 jaar onderzoek écht zegt over geluk

Laten we met de deur in huis vallen: ja, mensen voelen zich over het algemeen beter als ze in een goede, stabiele relatie zitten. Het onderzoek, gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Personality and Individual Differences, toonde aan dat mensen in een relatie significant meer levensvoldoening en positieve emoties rapporteerden. Het effect was het allersterkst op het gevoel van eenzaamheid: een partner is een krachtige buffer tegen isolatie.

Maar – en dit is waar het pas écht interessant wordt – dit is maar de helft van het verhaal.

De grote 'MAAR': Een slechte relatie is psychologisch slechter dan single zijn

Dit is de belangrijkste en meest bevrijdende conclusie van het hele onderzoek. De wetenschappers maakten onderscheid tussen relaties van hoge, gemiddelde en lage kwaliteit. De data was onverbiddelijk: mensen in een relatie van lage kwaliteit (met veel conflict, weinig steun en onvrede) waren ongelukkiger, somberder en meer gestrest dan toen ze single waren.

Met andere woorden: het hebben van een partner is geen garantie voor geluk. Een relatie die je constant energie kost, je onzeker maakt of waarin je je niet gezien voelt, is volgens de wetenschap een direct ticket naar een lager mentaal welzijn. In dat geval is single zijn een psychologisch gezondere keuze.

De échte pijn van single zijn: het ligt niet (alleen) aan jou

Maar hoe zit het dan met dat knagende gevoel van eenzaamheid of onvrede dat je kunt hebben als je single bent? Ook daar geeft het onderzoek een dieper inzicht. De onderzoekers suggereren dat dit gevoel niet zozeer komt door het 'alleen zijn' zelf, maar door de constante, subtiele druk van onze maatschappij.

Denk er maar over na:

  • Het stigma: De constante vraag "en, heb je al iemand ontmoet?" alsof single zijn een probleem is dat opgelost moet worden.
  • De sociale uitsluiting: Uitnodigingen voor etentjes die gericht zijn op 'koppels', vakanties die je met z'n tweeën 'hoort' te doen, en een wereld die is ingericht op een partner hebben.

Dit gevoel van er niet helemaal bij horen en afwijken van de norm is een belangrijke bron van stress en eenzaamheid, los van of je daadwerkelijk een partner mist.

Wat dit voor jou betekent: een nieuwe kijk op geluk

Deze wetenschappelijke inzichten geven ons een krachtig nieuw perspectief op relaties en geluk.

  • Als je een relatie hebt: De vraag is niet of je een relatie hebt, maar hoe die relatie voelt. Geeft het je energie of kost het je energie? Voel je je gesteund of bekritiseerd? Een relatie is geen doel op zich; het is een middel om je leven te verrijken. Zo niet, dan is het geen zwakte maar een kracht om dat te erkennen.
  • Als je single bent: Voel je je soms eenzaam of alsof je faalt? Besef dan dat dit gevoel grotendeels wordt gevoed door de wereld om je heen. Je bent niet incompleet. Je leeft in een maatschappij die nog moet leren dat een single leven net zo volwaardig en compleet is.
  • Als je aan het daten bent: Haal de druk van de ketel. Je bent niet op zoek naar 'zomaar een relatie'. Je bent op zoek naar een partner die je leven aantoonbaar beter maakt. En tot je die persoon vindt, is gelukkig en zelfverzekerd single zijn een fantastisch, gezond en wetenschappelijk onderbouwd alternatief.

De uiteindelijke conclusie? Echte vrijheid is niet het hebben van een partner, maar de moed om te kiezen voor de situatie – single of samen – die jou écht gelukkig maakt.

Psyche