We doken in de psychologie achter ons zelfbeeld. Spoiler: je bent in het echt veel leuker dan je op die ene foto lijkt!
De truc van de spiegel: je bent omgedraaid
Laten we beginnen met de harde werkelijkheid: de spiegel liegt tegen je. Wat je in de spiegel ziet, is namelijk niet hoe je er écht uitziet, maar een weerspiegeling. Alles wat links zit, zit rechts, en andersom.
Omdat vrijwel geen enkel mensengezicht 100% symmetrisch is — denk aan een moedervlekje op je linkerwang, één oog dat iets kleiner is, of je haarscheiding — ben je gewend geraakt aan een gespiegelde versie van jezelf. Als je vervolgens een foto ziet, zie je jezelf zoals de rest van de wereld jou ziet: ongespiegeld. En omdat dat niet klopt met het beeld in je hersenen, schrik je.
Het geheim van je brein: het 'Mere-Exposure' effect
Waarom vinden we die gespiegelde versie dan mooier? Psychologen noemen dit het Mere-Exposure effect (het blootstellingseffect). Dit is een trucje van ons brein: we ontwikkelen automatisch een voorkeur voor dingen die we vaak zien.
Omdat je al je hele leven elke ochtend en avond je gespiegelde gezicht ziet tijdens het tandenpoetsen, is dat jouw veilige standaard geworden.
- Jijzelf houdt meer van je gespiegelde gezicht, puur door gewenning.
- Jouw vrienden en familie houden meer van je 'echte', ongespiegelde gezicht. Zij zouden jóúw favoriete spiegelbeeld juist vreemd en onnatuurlijk vinden!
Waarom een selfie de boel vaak erger maakt
Misschien denk je nu: "Zie ik er in het echt dan écht uit zoals op die ongemakkelijke selfie?!" Het verlossende antwoord is: absoluut niet. Camera's (vooral die op telefoons) vervormen de werkelijkheid flink:
| De boosdoener | Wat het met je gezicht doet |
|---|---|
| De groothoeklens | Telefooncamera's hebben vaak een bolle lens. Maak je een selfie van dichtbij? Dan wordt het midden van je gezicht (zoals je neus) uitvergroot en lijkt je gezicht smaller. |
| Van 3D naar 2D | In het echt ben je een bewegend mens in 3D. Een camera perst dat samen tot een plat 2D-plaatje. Hierdoor kunnen schaduwen heel hard vallen en lijken wallen of rimpeltjes erger dan ze zijn. |
| Bevroren mimiek | Een foto vangt slechts één milliseconde. In het echt zien mensen jouw sprankelende ogen, je spontane lach en je warme uitstraling. |
Wees wat liever voor jezelf
De volgende keer dat je een foto van jezelf ziet en de neiging hebt om hem direct te verwijderen: adem in, adem uit. Je ziet er niet gek uit, je hersenen zijn gewoon even in de war door de ongespiegelde weergave. Mensen om je heen zien geen platte pixels; ze zien de levendige, stralende versie van jou. En dát is nu eenmaal hoe je echt bent.