Het geheime leven van de garnaal: laat je niet misleiden in de supermarkt

De Keuringsdienst van Waarde van KRO-NCRV zocht dit tot op de bodem uit en kwam tot een heldere conclusie: veel van deze verschillende producten zijn in de kern exact dezelfde soort garnaal. De grote gemene deler is de Litopenaeus vannamei, beter bekend als de witpootgarnaal. Deze tropische garnaal wordt op enorme schaal gekweekt in Azië en Zuid-Amerika en is daardoor relatief goedkoop.

Gamba en scampi: een sausje van marketing

De verwarring wordt groter door de verschillende namen. 'Gamba' is het Spaanse woord voor garnaal. In Nederland gebruiken we het voor de grotere varianten, vaak met kop en schaal. 'Scampi' is nog een stapje verwarrender: dit is het Italiaanse woord voor langoustines (kleine kreeftjes). In de praktijk worden beide namen echter vaak gebruikt voor diezelfde gekweekte witpootgarnaal. Het is een marketingtruc om een alledaags product een luxere uitstraling te geven. Een 'reuzengarnaal', 'wokgarnaal' of 'cocktailgarnaal' is dus heel vaak simpelweg een witpootgarnaal in een ander jasje.

Waarom verschilt de prijs dan zo enorm?

Als het vaak om dezelfde soort gaat, waarom betaal je dan soms het dubbele? Het verschil zit niet in de garnaal zelf, maar in wat ermee gebeurt voordat het in de verpakking belandt. De prijs wordt vooral bepaald door:

• Bewerking: Zijn ze al gekookt, gepeld of van hun kop ontdaan? Elke handeling kost geld. Handgepelde Hollandse garnalen zijn daarom duurder dan machinaal verwerkte tropische garnalen.
• Herkomst: Wildvangst uit de Noordzee (zoals de Hollandse garnaal) is arbeidsintensiever en duurder dan grootschalige kweek in Azië.
• Verpakking: Garnalen uit de diepvries zijn bijna altijd goedkoper dan de 'verse' varianten in het koelschap, die vaak ontdooid zijn voor verkoop.

Is er dan helemaal geen verschil in smaak?

Ja, zeker wel. En dat is misschien wel het belangrijkste onderscheid voor de fijnproever. Koudwatergarnalen, zoals onze eigen Hollandse (Crangon crangon) en de roze Noordse garnaal (Pandalus borealis), groeien langzaam. Dit leidt tot een diepere, meer intense en vaak wat zoetere smaak. De tropische witpootgarnaal groeit snel en heeft over het algemeen een mildere, minder uitgesproken smaak. Voor een klassieke garnalencocktail of een broodje is de smaak van een Hollandse garnaal onvervangbaar. Voor een snelle wokschotel kan de goedkopere witpootgarnaal prima volstaan.