In deze 2 Europese landen wordt de minste ultrabewerkte voeding gegeten (en hoe scoort Nederland?)

Uit grootschalige voedingsconsumptiegegevens van de European Food Safety Authority (EFSA), geanalyseerd door internationale onderzoekers en gepubliceerd in het European Journal of Nutrition, blijkt dat de consumptie van ultra-bewerkte voeding in Europa enorm uiteenloopt. In slechts 2 van de 22 onderzochte Europese landen - Italië en Roemenië - blijft het gemiddelde aandeel van deze fabrieksproducten steken op 14 procent van de dagelijkse energie-inname. Omdat deze inventarisatie gebaseerd is op landelijke voedingsenquetes per lidstaat, geven de cijfers een representatief beeld van het Europese voedingspatroon.

Aanvullende publicaties in The BMJ laten zien dat in landen als het Verenigd Koninkrijk en Zweden het aandeel ultra-bewerkte producten oploopt tot wel 44 procent van de dagelijkse calorieën. Nederland bevindt zich in de middenmoot: bij ruim 35 tot 40 van de 100 dagelijkse calorieën gaat het om bewerkte voeding uit de supermarkt.

Waarom het aandeel bewerkte voeding per land zo sterk verschilt

De grote verschillen tussen Europese landen hangen samen met culturele eetgewoonten, de beschikbaarheid van verse streekproducten en de omvang van de maaltijdcultuur. In mediterrane landen zoals Italië maakt de traditionele bereidingswijze met verse ingrediënten, olijfolie en onbewerkte groenten nog altijd een substantieel onderdeel uit van het dagelijks leven.

In Midden- en Noord-West-Europa is het aanbod van kant-en-klaarmaaltijden, verpakte tussendoortjes en gesuikerde drankjes de afgelopen decennia sterk toegenomen. Wetenschappers benadrukken dat het niet gaat over een gebrek aan individuele discipline. Doordat snelle, goedkope en sterk bewerkte producten overal in de supermarkt verkrijgbaar zijn, belanden ze gemakkelijker in ons winkelmandje.

De belangrijkste feiten over ultra-bewerkte voeding in Europa op een rij

Om de uitkomsten van het EFSA-onderzoek en de NOVA-voedselclassificatie helder in kaart te brengen, staan de vier kerninzichten hier op een rij:

• In Italië en Roemenië is de consumptie van ultra-bewerkte voeding het laagst, met een gemiddeld aandeel van 14 procent van de dagelijkse calorieën.
• In het Verenigd Koninkrijk en Zweden ligt het aandeel het hoogst, waarbij tot 44 procent van de voeding uit ultra-bewerkte producten bestaat.
• In Nederland en Duitsland komt gemiddeld 35 tot 40 procent van de dagelijkse energie-inname uit bewerkte supermarktproducten.
• De voornaamste boosdoeners in het Europese dieet zijn verpakte bakkerijproducten, gesuikerde frisdranken en bewerkte kant-en-klaarmaaltijden.

Bekijk ook

Deze 7 'gezonde' producten zijn verrassend ultrabewerkt | Gezondnu

Hoe je bewerkte producten herkent zonder ingewikkelde etiketten

Het onderscheid tussen minimaal bewerkt voedsel en ultra-bewerkte producten is niet altijd direct zichtbaar op de verpakking. Experts gebruiken vaak de internationale NOVA-classificatie. Minimaal bewerkte voeding omvat verse groenten, fruit, noten, peulvruchten, verse vis en onbewerkt vlees.

Ultra-bewerkte voeding bevat daarentegen vaak ingrediënten die je in een gewone keukenkast niet aantreft, zoals gehydrogeneerde oliën, geëxtraheerde eiwitten, smaakversterkers en kunstmatige zoetstoffen. Het betreft vaak producten die industrieel zijn ontworpen om lang houdbaar en direct consumptieklaar te zijn.

Geruststelling voor je dagelijkse maaltijdkeuzes

Hoewel het schrikken kan zijn dat een groot deel van ons dagelijks eten industrieel bewerkt is, is er geen reden voor paniek of schuldgevoel. Gezondheid draait niet om 100 procent perfectie, maar om de algehele balans in je weekmenu.

Het stapsgewijs toevoegen van meer verse groenten, peulvruchten en volkorenproducten aan je maaltijden leidt al tot een gunstiger evenwicht in je darmflora en energieniveau. Kennis over wat er op je bord ligt helpt om bewustere keuzes te maken in de supermarkt, zonder dat eten een bron van stress hoeft te worden.