Voeding

Meer proteïne is niet altijd beter, blijkt uit nieuw onderzoek (het kan juist zorgen voor snellere veroudering)

Loop een willekeurige supermarkt binnen en je ziet ze meteen: eiwitrijke kwark, proteïnerepen, shakes, yoghurt en zelfs pannenkoeken met extra eiwit. Het lijkt wel alsof alles tegenwoordig een high protein-variant heeft. En dat is niet zo gek, want eiwitten worden al jaren aangeprezen als dé voedingsstof voor sterke spieren, een verzadigd gevoel en een gezonde leefstijl.

Dagmar Harkema
2 minuten
proteïne afdeling in de supermarkt

Maar is meer eiwit ook echt beter? Volgens een nieuwe wetenschappelijke review, waarin de resultaten van ruim 350 onderzoeken zijn samengebracht, ligt dat een stuk genuanceerder. Extra eiwit is namelijk lang niet voor iedereen nodig en de ideale hoeveelheid blijkt af te hangen van je leeftijd, gezondheid en hoe actief je bent.

Eiwitten blijven belangrijk

Dat eiwitten belangrijk zijn, staat buiten kijf. Ze leveren de bouwstenen voor je spieren, organen, hormonen en immuunsysteem. Zonder voldoende eiwit kan je lichaam zichzelf minder goed herstellen en onderhouden.

Toch betekent dat niet automatisch dat méér altijd beter is. Volgens de onderzoekers hebben vooral mensen die weinig bewegen of geen verhoogde eiwitbehoefte hebben waarschijnlijk weinig voordeel van een voedingspatroon dat bomvol eiwitten zit.

Waarom kijken onderzoekers ineens anders naar eiwitten?

Wanneer je eiwitten eet, zet je lichaam allerlei processen in gang die helpen bij groei en herstel. Dat is precies wat je wilt na een intensieve sportsessie of wanneer je spiermassa wilt opbouwen. Maar onderzoekers denken dat er ook een andere kant aan het verhaal zit. Sommige van deze groeisignalen lijken ook betrokken te zijn bij verouderingsprocessen. Uit onderzoek blijkt dat een voortdurende sterke activatie van deze systemen mogelijk minder gunstig is voor gezonde veroudering. Of dat ook geldt voor mensen die langdurig veel eiwit eten, moet nog verder worden onderzocht.

Minder eiwit betekent niet minder gezond

Dat betekent overigens niet dat je eiwitarm moet gaan eten. De onderzoekers zien juist aanwijzingen dat een gematigde eiwitinname gunstige processen in het lichaam kan ondersteunen. Zo lijkt een lagere eiwitinname de aanmaak van het hormoon FGF21 te stimuleren. Dat hormoon speelt een rol bij de stofwisseling en wordt in onderzoek in verband gebracht met onder meer een betere insulinegevoeligheid en een gezonde energiebalans.

Ook denken wetenschappers dat een lagere eiwitinname onder bepaalde omstandigheden processen zoals autofagie kan ondersteunen. Daarbij breken cellen beschadigde onderdelen af en recyclen ze deze. Hoe groot dat effect in het dagelijks leven precies is, wordt nog onderzocht.

Er is één belangrijke uitzondering

Betekent dit dat je voortaan de eiwitreep moet laten liggen? Niet per se. Sterker nog: voor sommige mensen is juist een hogere eiwitinname verstandig. Naarmate je ouder wordt, neemt het vermogen van je lichaam af om spiermassa op te bouwen en vast te houden. Daarom hebben veel 65-plussers juist baat bij wat extra eiwit. Ook mensen die fanatiek aan krachttraining doen of herstellen van een ziekte kunnen een hogere behoefte hebben.

De belangrijkste les

De eiwithype hoeft dus niet te betekenen dat iedereen zijn dagelijkse portie eiwitten moet opvoeren. Voor de meeste gezonde volwassenen is het vooral belangrijk om voldoende eiwitten binnen te krijgen, niet per se zo veel mogelijk.

Ben je ouder, sport je veel of herstel je van een ziekte? Dan kan extra eiwit juist een goed idee zijn. Maar voor wie gezond is en gevarieerd eet, lijkt de nieuwe review vooral één boodschap te hebben: als het om eiwitten gaat, is meer niet automatisch beter.

Medical Xpress, Cell Press Blue Adobe Stock