We weten allemaal dat we één, liefst twee keer per week vette vis 'moeten' eten. De heilige graal is voor de meeste Nederlanders een moot verse zalm. Maar laten we eerlijk zijn: de prijzen voor verse vis rijzen de pan uit. Veel mensen slaan het visschap daarom met pijn in het hart over.
Dat is zonde, én nergens voor nodig. Als we de voedingswaardetabellen en toxicologische rapporten naast elkaar leggen, blijkt de koning van de vette vis zich namelijk niet in de koeling te bevinden, maar gewoon in het goedkope conservenschap. We hebben het over... tromgeroffel: de bescheiden sardine.
De krachtpatser in blik
Sardines hebben een wat stoffig imago, maar onterecht. Voedingskundig gezien zijn ze een van de meest complete voedingsmiddelen die je kunt kopen. Waar zalm vaak wordt geprezen om de omega-3 vetzuren, doet de sardine daar nauwelijks voor onder. Een blikje sardines levert je ruim voldoende EPA en DHA, de vetzuren die cruciaal zijn voor je hart en hersenen. Volgens de Hartstichting verlaagt deze inname de kans op fatale hartproblemen aanzienlijk.
Maar er is één vlak waarop de sardine de zalm met vlag en wimpel verslaat: calcium.
Goed voor je botten (en dit is waarom)
Omdat je sardines uit blik in hun geheel eet – inclusief de graatjes die door het inmaakproces zacht zijn geworden – krijg je een enorme dosis calcium binnen.
- Verse Zalm: Bevat gemiddeld 10-15 mg calcium per 100 gram.
- Sardines (in blik): Bevatten gemiddeld 380-500 mg(!) calcium per 100 gram.
Dat is een gigantisch verschil. Zeker voor vrouwen na de overgang, waarbij de botdichtheid een aandachtspunt is, is de sardine dus een veel slimmere keuze dan een filet zonder graat.
Schoner en veiliger
Dan is er nog het aspect van vervuiling. Vissen in onze oceanen krijgen te maken met zware metalen zoals kwik. Hier geldt een simpele regel: hoe groter de vis en hoe langer hij leeft, hoe meer kwik hij ophoopt, dat noem je ook wel bio-accumulatie.
Zalm is een roofvis en staat vrij hoog in de voedselketen. Sardines staan juist aan het begin van de keten; ze eten voornamelijk plankton en leven kort. Volgens data van de Amerikaanse Food and Drug Administration, behoren sardines hierdoor tot de vissen met de allerlaagste kwikconcentraties, terwijl (wilde) zalm en tonijn vaak hogere waarden laten zien.
Hoe eet je ze?
Vind je het idee van een hele vis eng? Prak de sardines fijn met een vork. Meng ze met wat citroensap, kappertjes, peterselie en een gesnipperd uitje. Je proeft de graatjes niet, maar je profiteert wel van alle voordelen.
Dus, sta je in de supermarkt? Loop eens voorbij de dure versafdeling en pak voor een paar euro een voorraadje gezondheid uit het blikjesschap. Je portemonnee én je botten zullen je dankbaar zijn.
- Hartstchting, RIVM, FDA Mercury Levels,
- Canva