Vind jij koriander ook naar zeep smaken? Dit is waarom smaken zo verschillen

Smaken verschillen meer dan je denkt. Wetenschappers leggen uit hoe genen, opvoeding en cultuur bepalen wat jij lekker vindt.

Vrouw eten koriander

Koriander: je houdt ervan of je haat het. Voor sommigen geeft het groene kruid een frisse, citroenachtige smaak aan een curry of salade. Voor anderen smaakt het alsof er een stuk zeep over hun bord ligt. En het blijft niet bij koriander alleen: de een kan geen genoeg krijgen van pure chocolade, terwijl de ander walgt van de bitterheid. Hoe kan het dat smaken zo uiteenlopen?

Van overleven tot genieten

Voor onze verre voorouders was smaak meer dan een luxe, het was zelfs een overlevingsmechanisme. Zoetigheid stond gelijk aan energie, bitterheid aan gevaar. Een afkeer van bitter hielp hen giftige planten te vermijden, terwijl zoete smaken juist veilig en voedzaam leken. Vandaag de dag hebben we een overvloed aan voedsel en is die strikte selectie niet meer nodig. Toch zijn die oude reflexen nog steeds in ons lichaam aanwezig.

Zo leer je wat lekker is

Toch bepalen niet alleen je smaakpapillen wat je wel of niet lekker vindt. Al in de baarmoeder maakt een baby via de voeding van de moeder kennis met bepaalde smaken. Ook borstvoeding en de eerste hapjes spelen een rol. Wat je als kind vaak proeft, ga je sneller waarderen. Daarom roepen spruitjes bij de een nostalgie op en bij de ander alleen maar afkeer.

Cultuur is minstens zo belangrijk. In Mexico of India zit koriander in bijna elk gerecht, waardoor het er vanzelf vertrouwd en geliefd is. In Europa komt het minder vaak op tafel, en precies daar hoor je dus vaker: ‘bah, zeep!’.

Koriander: citroen of zeep?

Het beroemdste voorbeeld van verdeelde smaakbeleving is dus koriander. Sommigen proeven een frisse, citrusachtige toon, terwijl anderen vooral een weeïge, zepige smaak ervaren. Dat verschil blijkt deels ook genetisch bepaald. Het gen OR6A2 beïnvloedt hoe sterk je reukreceptoren reageren op bepaalde stoffen (aldehyden) in koriander. Mensen met een gevoelige variant nemen de zepige tonen veel sterker waar. Voor hen smaakt het kruid letterlijk anders

Meer dan alleen je tong

Toch is smaak niet puur een kwestie van genen. Wat je ziet, ruikt en zelfs hoort tijdens het eten, speelt mee. Muziek, kleur of een ontspannen sfeer kunnen bepalen of je iets lekkerder vindt. En soms zorgt een negatieve ervaring, zoals voedselvergiftiging of te veel tequila, voor een levenslange afkeer van een specifieke smaak.

Smaken veranderen

Het goede nieuws: smaken liggen niet voor altijd vast. Veel kinderen die groenten eerst vies vinden, leren ze later wel waarderen. Volwassenen die ooit geen koffie konden drinken, nippen nu misschien aan hun derde espresso. Ook koriander kun je leren eten door het vaker te proeven, bij voorkeur in een positieve context. Hoe vertrouwder een smaak wordt, hoe groter de kans dat je hem lekker gaat vinden.

Voeding
  • Quest, National Geographic
  • Canva