Als één van de eerste deskundigen in Nederland zette ‘diabetes-diëtist’ Harriët Verkoelen voeding op de kaart als middel om diabetes type 2 om te keren. Die boodschap draagt ze al jaren met energie en compassie uit. Aan haar de vraag: wat zijn je zes gouden tips, ook als je geen diabetes hebt?

Gezonde tips heb je nooit genoeg. Daarom vragen wij aan boegbeelden wat hun best bewaarde geheimen zijn. Van een eyeopener die ze ooit hebben opgeduikeld tot een inzicht wat ze vanuit de wetenschap toepassen. Dit keer deelt Harriët Verkoelen, diëtist diabetesverpleegkundige en schrijver van de boeken Diabetes overwinnen en Afvallen met de Wet van Harriët, haar tips om je gezonder, fitter en gelukkiger te voelen.

1. Stel je ontbijt eens uit

“Er zijn zo veel fabels over voeding. Een hardnekkige fabel is dat je per se moet ontbijten om ‘de boel op gang te brengen’. Als je ’s morgens niets kunt eten of geen honger hebt, eet dan niet. De laatste tijd zijn we juist bezig om mensen weer te leren ’s morgens eerst te gaan bewegen en pas daarna te eten. Je ontbijt uitstellen of zelfs overslaan (dit moet je trainen!) versterkt je stofwisseling juist. Ik weet dat het raar klinkt maar als je een aantal uren niet gegeten hebt dan gaat je stofwisseling veranderen en krijgen processen die anders niet gebeuren, een kans. Eén daarvan is vetverbranding. Dát brengt ‘de boel op gang’!”

2. Eet niet te vaak

“Hieruit volgt de tweede fabel dat je om de paar uur iets moet eten om je bloedsuiker stabiel te houden. Dat doe je ’s nachts ook niet als het goed is. Juist niet eten houdt je bloedsuiker het meest stabiel. Dat kan je lichaam namelijk prima zelf.”

3. Omarm je ketonen

“Vooruit, nog eentje dan. Glucose de beste brandstof voor je hersenen? Nee. Sterker nog, als je hersenen altijd alleen maar glucose verbranden, door voortdurend iets met koolhydraten te eten, dan zou dat zelfs kunnen leiden tot inflammatie, een soort laaggradige ontsteking. Dit kan beschadigend werken waardoor dementie in de hand gewerkt kan worden. Door een aantal uren niet te eten komt vetverbranding (ketose) gemakkelijker op gang waarbij ketonen vrij komen. Dit is de beste brandstof voor je hersenen en hartspier. Ketonen zijn juist hele positieve deeltjes want ze stillen je honger, je wordt er vrolijker van en ze zijn ook nog eens ontstekingsremmend! Een keto-acidose wat bij diabetes type 1 op kan treden, is echt iets heel anders.”

4. Eet ongeraffineerde vetten

“Een koolhydraatarme voeding gaat niet alleen over koolhydraten. Het gaat ook over onbewerkte en natuurlijke voedingsmiddelen. Vandaar dat ik ongeraffineerde vetten aanbeveel (olijfolie, kokosolie die nog naar kokos geurt, roomboter) en veel eieren. Maar ook bouillonblokjes horen er eigenlijk niet bij. Dit is heel gemakkelijk te veranderen. In mijn nieuwste boek staat hoe je zelf eenvoudig bouillonpasta kunt maken met kruiden uit eigen tuin. Gebruik peterselie, selderij, tijm, salie, een wortel en knoflook. Dit alles kan met aanhangend water door de blender. Doe er tot tien procent roze Himalaya zout bij (zit jodium in). Erg leuk om te maken en heel veelzijdig te gebruiken. Bijvoorbeeld voor soep, drinkbouillon, kruidenboter en kruidenroomkaas.”

5. Gebruik mindfulness om beter in te slapen

“Het gaat natuurlijk in een gezonde leefstijl niet alleen om een goede voeding maar ook vooral om ontspanning en een goede slaap. Als je moeite hebt met inslapen dan zou een mindfulness bodyscan kunnen doen. Ga gemakkelijk liggen en ga in gedachten je hele lijf na. Begin bij je tenen, ga langzaam omhoog en voel met aandacht hoe je lijf voelt. Ik ben benieuwd hoe ver je komt want je slaapt waarschijnlijk snel.”

6. Bewegen kan ook zonder sportschool

“Iedereen weet dat bewegen gezond is. Maar daarvoor hoef je niet een abonnement bij de sportschool af te sluiten. Al mag dat natuurlijk wel. Maar bewegen kan je zelf ook op elk moment. Ga wandelen, fietsen, zwemmen, dansen, enz. Ook zijn er prima workouts te vinden op YouTube. Je hoeft niet van tevoren te eten. Succes!”

Harriët Verkoelen doet mee met de Gezond Held 2019-verkiezing van gezondNU. Vind jij dat ze moet winnen? Breng dan nu je stem uit.

Wie is jouw gezonde held van 2019?

De andere genomineerden zijn:

Vrouwenarts Barbara Havenith: “Zet je telefoon uit, zorg voor rust”

“Je hormonen zijn gebaat bij rust, veiligheid en ontspanning. Als je altijd maar geprikkeld bent door die continue stroom mails en nieuwsberichten, dan heeft dat gevolgen voor je cortisolgehalte en adrenalineniveau. Belangrijke hormoonproducenten zoals de bijnieren en de schildklier raken van slag en kunnen zo een scala aan klachten veroorzaken.”

Kinderarts Ines von Rosenstiel: “Maak afspraken met jezelf”

“Minder alcohol drinken: op dat vlak valt voor bijna iedereen nog wel winst te boeken. Maar minderen met drinken kan verdraaid lastig zijn. Voor mij werkt het beter als ik daadwerkelijk alcoholvrije dagen inplan. Bijvoorbeeld maandag tot met donderdag drink ik helemaal geen wijn of (wit)bier, maar op vrijdag, zaterdag en zondag mag ik wel af en toe een goed glas. Zulke afspraken maak ik met mezelf, en je kan het als steun in de rug ook nog eens in je agenda zetten. Dat maakt het makkelijker om je er ook aan te houden en de alcoholconsumptie te verminderen. ”

Fysiotherapeut Nathalie Schaafsma: “Maak van je hart geen moordkuil”

“Mijn ouders hebben mij altijd geleerd dat ik alles mag zeggen als ik het maar netjes doe. Nu tig jaar later draag ik deze wijze les nog steeds elke dag met mij mee. Ik zie om mij heen dat mensen dit niet altijd doen en wat er dan ontstaat is vaak opgekropte frustratie wat zich kan uiten tot fysieke- of mentale ongemakken. Natuurlijk heb ik ook weleens ongemakken gekend door juist wél iets te zeggen, maar gelukkig duurde dit dan nooit lang!”

Receptontwikkelaar Nora French: “Denk: ‘Beter dan …’”

“Wil je gezonder eten? Wees dan niet te streng voor jezelf! Een gezond eetpatroon is geen tijdelijk dieet, maar eerder een levensstijl die je opbouwt. Het principe ‘beter dan’ werkt goed. Vervang een ontbijt met cornflakes eens voor een bordje havermout; het is beter dan … Snack met noten in plaats van chips omdat het ‘beter dan’ is. Gezond proberen te eten is beter dan het niet doen! Doe wat je kunt, veranderingen hebben tijd nodig.”