Van kou zelf kun je niet ziek worden. Maar nu het kouder wordt en we meer binnen blijven, zijn we toch weer flink aan het snotteren en snuiten. Zodra het weer omslaat, lijken virussen direct toe te slaan. Hoe komt dat? En heeft kou effect op je weerstand? We vroegen het viroloog Jan Wilschut.

‘Warm aankleden, want anders word je ziek’. We zijn allemaal grootgebracht met deze goedbedoelde wijsheid. Toch blijkt dit niet helemaal te kloppen. Van kou en tocht kun je eigenlijk niet ziek worden. Maar nu de herfst is begonnen, ben je voor je het weet toch weer aan het snotteren en heb je last van een zere keel.

Vaker ziek in de winter

Toeval of niet? Nee. Mensen zijn inderdaad vaker verkouden of ziek in de herfst en winter. Toch komt dit niet door de dalende temperatuur, weet Jan Wilschut, viroloog bij het Universitair Medisch Centrum Groningen. “Een verkoudheid wordt veroorzaakt door een infectie, met een virus of met een bacterie. En griep wordt veroorzaakt door het griepvirus, ook wel het influenzavirus genoemd. Van kou zelf kun je dus niet ziek worden.”

Grotere kans op besmetting

Dat we vaker ziek zijn in de koudere seizoenen, komt vooral door ons gedrag. Als het buiten koud is, houden we de ramen dicht, zitten we meer binnen, ventileren we minder en is, vooral als het vriest, de lucht droger. De vochtdruppeltjes die vrijkomen door te hoesten en te proesten, blijven zo langer in de lucht hangen en daardoor is de kans op besmetting groter. “Veel virussen, zoals het griepvirus, blijven stabieler als het koud en droog is. Daarom komen griepgolven eigenlijk alleen in de winter voor.”

Kou heeft effect op je weerstand

Toch is kou niet helemaal onschuldig. Kou maakt je niet ziek, maar heeft wel effect op je weerstand. Wilschut: “Iemand die kou heeft gevat, heeft een lagere weerstand. Dat komt omdat je lichaam harder moet werken om warm te blijven. En als je een lagere weerstand hebt, ben je vatbaarder voor virussen en bacteriën en daar kun je dus ziek van worden.” Het advies om je warm aan te kleden als het koud is, is dus wel degelijk belangrijk. Maar voor het griepvirus hoeven we gelukkig nu nog niet te vrezen, weet Wilschut. “Wie nu klaagt over een ‘griepje’, heeft geen echte griep. Het griepvirus is op dit moment namelijk nog niet actief. Mensen hebben nu last van een verkoudheid, dat zich kan uiten in griepachtige verschijnselen.”

Benieuwd hoe je weer van je verkoudheid kunt afkomen? Dit is de snelste manier.