Borstkanker

Borstkanker is één van de meest voorkomende vormen van kanker bij vrouwen en onder vrouwen van 30 tot 59 jaar één van de belangrijkste doodsoorzaken. Hoe weet je of je borstkanker hebt en wat zijn de behandelopties?

Algemeen | Klachten bij borstkanker | Behandeling | Oorzaken van borstkanker | Tips & vragen

Algemeen

Ontstaan van borstkanker

Borstkanker ontstaat doordat cellen in het borstweefsel zich versneld gaan vermeerderen. Hierdoor ontstaat een tumor of gezwel. In eerste instantie zal deze tumor zich tot de borst en eventueel de lymfeklieren in de oksel beperken, maar hij kan zich ook gaan uitzaaien in de rest van het lichaam.

Bij vrouwen jonger dan 25 jaar komt borstkanker vrijwel niet voor. Daarna stijgt de kans op deze soort kanker met de jaren. De gemiddelde leeftijd van diagnose is 60 jaar. Gemiddeld krijgen zo’n 12 op de 1000 vrouwen de diagnose borstkanker.

Mannen en borstkanker

Veel mensen denken bij borstkanker aan vrouwen en niet veel mensen staan erbij stil dat ook mannen borstkanker kunnen krijgen. Op 1 januari 2010 waren er ca. 570 mannen met borstkanker in Nederland.

Klachten bij borstkanker

Borstkanker kent verschillende stadia, van het beginstadium tot stadium IV/4, waarin de borstkanker dusdanig uitgezaaid is dat alleen palliatieve behandeling (pijnbestrijding) nog mogelijk is. De klachten in het beginstadium zijn onder andere:

  • Een (pijnlijke) knobbel in de borst
  • Vloeistof die uit de tepel komt
  • Een veranderde huid van de borst
  • Een plotseling teruggetrokken tepel
  • Knobbels bij de lymfeklieren in de oksel

Uitzaaiingen

Als de tumor zich eenmaal uitzaait, kan de pijn zich ook uitbreiden tot de rest van het lichaam. Borstkanker zaait zich vaak uit naar de botten, lever en de longen. Patiënten kunnen dan last krijgen van:

  • Intense pijn in de botten
  • Opgezette buik en misselijkheid
  • Een gele huidskleur en gele verkleuring van het oogwit
  • Kortademigheid
  • Vochtophopingen rondom de longen

Knobbel in de borst

Veel van deze klachten, zoals de knobbel die in de borst gevoeld wordt, kunnen ook verklaard worden door andere aandoeningen, zoals cystes of ontstekingen van de melkklieren. Als de knobbel wel een tumor blijkt te zijn, kan het ook gaan om een goedaardige tumor. Toch is het altijd verstandig om met de bovenstaande klachten naar de huisarts te gaan. Deze kan de ernst beter inschatten en eventueel een doorverwijzing regelen.

Behandeling

Bevolkingsonderzoek

Hoe eerder de borstkanker ontdekt kan worden, hoe eerder met de behandeling begonnen kan worden. Daarom worden in Nederland alle vrouwen tussen de 50 en de 75 jaar opgeroepen voor het bevolkingsonderzoek borstkanker. Hierbij worden door middel van mammografie borstfoto’s gemaakt om beginnende tumoren op te sporen. Aan de hand van de foto’s wordt dan een eventuele behandeling uitgestippeld.

Naast de borstfoto kan ook een klein stukje van het borstweefsel weggenomen worden voor laboratoriumonderzoek.

Behandeling

Als er eenmaal borstkanker gevonden is, kan worden begonnen met de behandeling. Bij kleine tumoren wordt vaak gestreefd naar borstsparende operaties in combinatie met bestraling. Bij grotere en meerdere tumoren wordt de borst vaak geamputeerd. Aangedane lymfeklieren moeten vaak ook verwijderd worden. Als de tumor zodanig uitgezaaid is dat hij niet meer te verwijderen is, dan wordt vaak met behulp van chemotherapie, bestraling en hormoontherapie geprobeerd om de groei te stoppen of verminderen. Hiernaast is ook palliatieve zorg mogelijk (bijv. pijnbestrijding).

Na de behandeling

Tijdens en na de behandeling van borstkanker moeten patiënten nog regelmatig voor controle komen. Er kan bijvoorbeeld een stuk tumor zijn achtergebleven dat opnieuw gaat groeien. Daarnaast komt borstkanker relatief vaak weer terug: het overgebleven weefsel van de borst kan opnieuw kankercellen voortbrengen of er kunnen zich tumoren gaan vormen in de andere borst.

Oorzaken van borstkanker

Er zijn verschillende factoren die de kans op het ontwikkelen van borstkanker verhogen:

  • Genmutaties (BRCA 1 of 2) of genetische afwijkingen die erfelijk zijn
  • Een vroege menstruatie en een late menopauze
  • Het gebruik van hormoonsupplementen
  • Kinderloosheid
  • Het slikken van de anticonceptiepil

Al eerder borstkanker

Vrouwen die al eerder borstkanker gehad hebben, hebben een twee- tot viermaal verhoogd risico om het opnieuw te ontwikkelen. Bij ongeveer een kwart van deze vrouwen wordt binnen 20 jaar opnieuw borstkanker vastgesteld.

Preventie

Vrouwen die veel lichamelijk actief zijn hebben ongeveer 20 tot 40 procent minder kans op het ontwikkelen van borstkanker in tegenstelling tot vrouwen die weinig lichamelijke beweging krijgen. Daarnaast wijst onderzoek uit dat vrouwen die borstvoeding hebben gegeven een verminderd risico lopen op het krijgen van borstkanker voor de menopauze.

Tips & vragen

Artikelen in het dossier

Stresssituaties? Er is iets ter ondersteuning

Lekker in je hangmat, luieren aan het strand … kon dat maar altijd. Maar soms neemt de druk toe en kan het moeilijk zijn...

De 3 beste oefeningen voor je bekkenbodemspieren

Sterke bekkenbodemspieren voorkomen urineverlies, verbeteren je houding en maken seks zelfs spectaculairder. Reden genoeg dus om ze te trainen! Lees hier drie oefeningen voor...
Eet je lever gezond

Eet je lever gezond