Sudoku’s, zweedse puzzels, kruiswoordpuzzels… er zijn duizend soorten puzzels. Met cijfers, woorden of lijntjes. Voor ieder wat wils. Goed om je brein te trainen, denk je. Maar word je ook echt slimmer van puzzelen of is het gewoon een trucje dat je jezelf aanleert? Wij vroegen het aan Koko Beers, neurobioloog bij de Hersenstichting.

Wordt je geheugen beter door te puzzelen?

Koko Beers, neurobioloog bij de Hersenstichting: “Dat hangt af van welke puzzel je doet. Doe je een kruiswoordpuzzel, dan activeer je het langetermijngeheugen. Je moet hierbij echt graven naar bepaalde woordcombinaties. Bij een woordzoeker is dat anders. Daarmee activeer je juist je kortetermijngeheugen. Alleen op dat moment ben je bezig met het zoeken naar een woord. Je wordt dus steeds beter in die specifieke taak, maar je wordt niet beter in het onthouden van dingen in je dagelijks leven.”

Train je je brein met een puzzel?

“Een puzzel traint niet zozeer je brein. Wat je vooral traint is dat je goed wordt in het maken van die bepaalde puzzel. Wil je je brein wel trainen, dan is het belangrijk dat je verschillende puzzels doet en steeds wordt uitgedaagd. Maak je een sudoku op steeds hetzelfde level dan word je daar steeds beter in. Het gaat je steeds makkelijker af. Maar na een tijdje train je de hersenen echt niet meer. Ga je weer een level hoger dan heeft dat meer effect.”

Hoe train je je hersenen wel goed?

Wil je toch je cognitie verbeteren en je geheugen trainen? Dan is niet elke dag puzzelen belangrijk, maar wel dat je allerlei mentale en lichamelijke uitdagingen in je leven inbouwt. Beers: “Als je jezelf psychisch en lichamelijk blijft uitdagen, bouw je een cognitieve reserve op. Die cognitieve reserve zorgt ervoor dat als er schade aan de hersenen ontstaat, bijvoorbeeld omdat je ouder wordt, je hersenen minder snel achteruitgaan. Zelfs bij dementie kan de cognitieve reserve je brein een steuntje in de rug geven. De symptomen kunnen hierdoor later tot uiting komen. Probeer daarom altijd nieuwe uitdagingen op je werk of op school te vinden. Op latere leeftijd vertraag je daarmee de eerste symptomen van geheugenverlies.“

Of puzzelen je slimmer maakt? Nee. Maar wil je toch je tegenstander verslaan bij Wordfeud? Pak je mobiel, puzzelboekje of tablet erbij en oefen tot je een ons weegt! Uiteindelijk komt die dag dat je je tegenstander wél verslaat – slim of niet!

Ook voeding heeft invloed op je brein. Lees hier welke voeding een wetenschappelijk bewezen effect heeft.